Σε δημόσια ηλεκτρονική διαβούλευση τέθηκε στις 21 Νοεμβρίου 2026 το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών με τίτλο «Ρυθμίσεις για την οδική ασφάλεια και την ανάπτυξη των μεταφορών», το οποίο προβλέπει σημαντικές αλλαγές στον Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (ΚΟΚ). Η διαβούλευση θα ολοκληρωθεί στις 7 Δεκεμβρίου 2026 και ώρα 10:00.
Σημαντικές αλλαγές στον Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (ΚΟΚ) προβλέπει το νέο νομοσχέδιο, με παρεμβάσεις στα όρια ταχύτητας, στη χρήση της Λωρίδας Έκτακτης Ανάγκης (Λ.Ε.Α.), στις κυρώσεις για παράνομη στάθμευση και στην οδήγηση χωρίς την κατάλληλη άδεια. Παράλληλα, αυστηροποιείται σημαντικά το πλαίσιο για τους υπότροπους οδηγούς, με πρόστιμα που φτάνουν έως τις 8.000 ευρώ, πολυετείς αφαιρέσεις διπλώματος και, σε ορισμένες περιπτώσεις, διά βίου στέρηση της άδειας οδήγησης.
Νέο όριο ταχύτητας 30 και 50 χλμ./ώρα στις κατοικημένες περιοχές – Σε ποιους δρόμους εφαρμόζεται
Αλλαγές στα όρια ταχύτητας εντός κατοικημένων περιοχών προβλέπει το άρθρο 21 του νέου νομοσχεδίου, με τροποποίηση του άρθρου 24 του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (ν. 5209/2025). Η νέα ρύθμιση προσδιορίζει ειδικότερα τις κατηγορίες οδών στις οποίες ισχύει το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο των 30 χλμ./ώρα και εκείνες στις οποίες διατηρείται το όριο των 50 χλμ./ώρα.
Όριο 30 χλμ./ώρα σε μονόδρομους και δρόμους διπλής κατεύθυνσης με μία λωρίδα ανά κατεύθυνση
Ειδικότερα, το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο ταχύτητας εντός κατοικημένων περιοχών ορίζεται σε 30 χλμ./ώρα στους μονόδρομους με μία λωρίδα κυκλοφορίας, καθώς και στις οδούς διπλής κατεύθυνσης με μία λωρίδα κυκλοφορίας ανά κατεύθυνση, εφόσον δεν υπάρχει διαχωριστική νησίδα.
Όριο 50 χλμ./ώρα σε δρόμους με περισσότερες λωρίδες κυκλοφορίας
Αντίθετα, το όριο των 50 χλμ./ώρα εφαρμόζεται στους μονόδρομους με τουλάχιστον δύο λωρίδες κυκλοφορίας, οι οποίες διαχωρίζονται με κατά μήκος διαγραμμίσεις.
Το ίδιο όριο ισχύει στις οδούς διπλής κατεύθυνσης με τουλάχιστον δύο λωρίδες κυκλοφορίας ανά κατεύθυνση, διαχωριζόμενες με κατά μήκος διαγραμμίσεις, καθώς και στις οδούς διπλής κατεύθυνσης που διαθέτουν διαχωριστική νησίδα.
Τα παραπάνω όρια εφαρμόζονται εφόσον δεν προβλέπεται διαφορετικά με ειδική οδική σήμανση, σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας.
Παραμένει το πρόστιμο των 2.000 ευρώ για ταχύτητα άνω των 200 χλμ./ώρα
Λ.Ε.Α. : Επιτρέπεται η κίνηση οχημάτων οδικής βοήθειας για την αντιμετώπιση έκτακτων περιστατικών σε αυτοκινητοδρόμους
Τη δυνατότητα να κινούνται στη Λωρίδα Έκτακτης Ανάγκης (Λ.Ε.Α.) τα οχήματα οδικής βοήθειας που καλούνται για έκτακτα περιστατικά σε αυτοκινητοδρόμους προβλέπει το άρθρο 22 του νομοσχεδίου.
Ειδικότερα, τροποποιείται η παρ. 9 του άρθρου 33 του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (ν. 5209/2025) και προστίθεται νέα πρόβλεψη, σύμφωνα με την οποία τα οχήματα οδικής βοήθειας μπορούν να χρησιμοποιούν τη Λ.Ε.Α., όταν έχουν κληθεί να αντιμετωπίσουν έκτακτο περιστατικό στον αυτοκινητόδρομο.
Με την ίδια τροποποίηση διαγράφεται από την προηγούμενη διατύπωση η αναφορά στις οδούς ταχείας κυκλοφορίας, ενώ διατηρείται η απαγόρευση της υπόλοιπης χρήσης της Λ.Ε.Α., με τις εξαιρέσεις που προβλέπει ο ΚΟΚ.
Νέα πρόστιμα για παράνομη στάθμευση – Δεύτερη παράβαση μετά από τρεις ώρες και αφαίρεση πινακίδων
Αλλαγές στις κυρώσεις για παραβάσεις στάσης και στάθμευσης προβλέπει το άρθρο 24 του νέου νομοσχεδίου, με την τροποποίηση του άρθρου 38 του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (ν. 5209/2025).
Συρροή παραβάσεων: Όταν μία στάθμευση συνιστά περισσότερες από μία παραβάσεις, βεβαιώνεται εκείνη που επισύρει το υψηλότερο διοικητικό μέτρο ή, εάν δεν προβλέπεται τέτοιο μέτρο, το υψηλότερο πρόστιμο. Δεν επιβάλλονται σωρευτικά όλες οι κυρώσεις.
Νέα παράβαση μετά από τρεις ώρες: Εάν η παράνομη στάθμευση συνεχίζεται μετά την πάροδο τριών ωρών από την αρχική βεβαίωση, βεβαιώνεται νέα παράβαση. Μετά και το δεύτερο τρίωρο προβλέπεται μεταφορά του οχήματος. Η μεταφορά γίνεται αμέσως εάν παρεμποδίζεται η κυκλοφορία, η στάθμευση οχημάτων ΑμεΑ ή η κυκλοφορία σιδηροδρομικού ή τροχιοδρομικού οχήματος.
Αφαίρεση πινακίδων: Η αφαίρεση των στοιχείων κυκλοφορίας επεκτείνεται και στις παραβάσεις στάθμευσης των άρθρων 7 και 8 του ΚΟΚ, όταν δεν είναι δυνατή η άμεση αφαίρεση της άδειας οδήγησης. Για την επιστροφή τους απαιτείται η προσκόμιση της άδειας οδήγησης ή, για μισθωμένα οχήματα και leasing, του συμφωνητικού μίσθωσης.
Δίπλωμα οδήγησης σε 30 ημέρες για όσους οδηγούν όχημα άλλης κατηγορίας – Τι αλλάζει
Σημαντική αλλαγή στις κυρώσεις για την οδήγηση χωρίς την κατάλληλη κατηγορία άδειας οδήγησης προβλέπει το άρθρο 30 του νέου νομοσχεδίου, με το οποίο τροποποιείται το άρθρο 98 του ΚΟΚ (ν. 5209/2025).
Η βασικότερη αλλαγή είναι ότι όποιος διαθέτει ήδη δίπλωμα οδήγησης, αλλά οδηγεί όχημα διαφορετικής κατηγορίας, μπορεί πλέον, μετά την παρέλευση 30 ημερών από τη βεβαίωση της παράβασης, να ζητήσει επέκταση της άδειάς του στην απαιτούμενη κατηγορία.
Για τον σκοπό αυτό πρέπει να έχει καταβάλει το διοικητικό πρόστιμο και να συμμετάσχει στις προβλεπόμενες εξετάσεις. Εφόσον επιτύχει στη θεωρητική εξέταση, όπου απαιτείται, και στη δοκιμασία προσόντων και συμπεριφοράς, παύει αυτοδικαίως η ετήσια αφαίρεση της άδειας οδήγησης.
Η ειδική βεβαίωση που χορηγείται για τη συμμετοχή στις εξετάσεις δεν παρέχει δικαίωμα οδήγησης.
Τα πρόστιμα παραμένουν:
- 500 ευρώ για μοτοσικλέτες και τετράκυκλα.
- 700 ευρώ για επιβατικά ΙΧ.
- 1.000 ευρώ για επιβατικά δημόσιας χρήσης και λεωφορεία.
Αντίθετα, για όσους δεν διαθέτουν καθόλου άδεια οδήγησης εξακολουθεί να ισχύει η αναμονή ενός έτους από τη βεβαίωση της παράβασης για τη συμμετοχή στις εξετάσεις αρχικής χορήγησης.
Παραμένουν επίσης οι ποινικές κυρώσεις, δηλαδή φυλάκιση έως ένα έτος και χρηματική ποινή τουλάχιστον 2.000 ευρώ για οδήγηση χωρίς άδεια ή με άδεια που έχει αφαιρεθεί λόγω παραβάσεων του ΚΟΚ.
Τέλος, η νέα δυνατότητα επέκτασης εφαρμόζεται και σε οδηγούς στους οποίους είχε ήδη αφαιρεθεί η άδεια πριν από την έναρξη ισχύος της διάταξης, εφόσον έχουν παρέλθει 30 ημέρες, έχει εξοφληθεί το πρόστιμο και επιτύχουν στις εξετάσεις.
Αυστηρότερες κυρώσεις για υπότροπους οδηγούς – Αλκοόλ, STOP, κινητό και υπερβολική ταχύτητα – Πρόστιμα έως 8.000 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος διά βίου
Αυστηρότερο πλαίσιο για τους οδηγούς που επαναλαμβάνουν σοβαρές τροχαίες παραβάσεις θεσπίζει το άρθρο 35 του νέου νομοσχεδίου, με την τροποποίηση του άρθρου 110 του ΚΟΚ (ν. 5209/2025).
Οι αλλαγές προβλέπουν αυξημένα πρόστιμα, πολυετή αφαίρεση διπλώματος, ακόμη και διά βίου στέρηση της άδειας οδήγησης, ανάλογα με τη σοβαρότητα και τον αριθμό των επαναλαμβανόμενων παραβάσεων.
Ποιες παραβάσεις θεωρούνται υποτροπή
Στις παραβάσεις που λαμβάνονται υπόψη για την επιβολή αυστηρότερων κυρώσεων περιλαμβάνονται η οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ ή ουσιών, η παραβίαση STOP και ερυθρού σηματοδότη, η επικίνδυνη οδήγηση και οι αυτοσχέδιοι αγώνες, η χρήση κινητού κατά την οδήγηση, η μη χρήση ζώνης ή κράνους, η υπέρβαση του ορίου ταχύτητας κατά τουλάχιστον 50 χλμ./ώρα, η οδήγηση άνω των 200 χλμ./ώρα, η χρήση Λ.Ε.Α. και η παράνομη στάθμευση σε θέσεις ή ράμπες ΑμεΑ.
Στη δεύτερη κατηγορία περιλαμβάνονται επίσης σοβαρές παραβάσεις, όπως η παραβίαση σηματοδότη ή STOP με πρόκληση ατυχήματος, η οδήγηση χωρίς ισχύουσα άδεια, η εγκατάλειψη τόπου τροχαίου ατυχήματος και η παραβίαση κανόνων προτεραιότητας και σιδηροδρομικών διαβάσεων.
Τα πρόστιμα και οι κυρώσεις ανά υποτροπή
Για δεύτερη παράβαση μέσα σε πέντε χρόνια προβλέπονται:
-
Πρόστιμο 1.000 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 180 ημέρες για τις παραβάσεις της πρώτης κατηγορίας.
-
Πρόστιμο 2.000 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για τέσσερα χρόνια για τις παραβάσεις της δεύτερης κατηγορίας.
-
Ειδικά για οδήγηση με αλκοόλ πάνω από το προβλεπόμενο όριο, πρόστιμο 2.000 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για επτά χρόνια.
Για τρίτη παράβαση μέσα σε πέντε χρόνια:
-
Πρόστιμο 2.000 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για ένα έτος στην πρώτη κατηγορία.
-
Πρόστιμο 4.000 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για οκτώ χρόνια στη δεύτερη κατηγορία.
-
Για τρίτη παράβαση επικίνδυνης οδήγησης ή αυτοσχέδιων αγώνων, πρόστιμο 8.000 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για τέσσερα χρόνια.
-
Για τρίτη παράβαση οδήγησης υπό την επήρεια αλκοόλ πάνω από το προβλεπόμενο όριο, πρόστιμο 4.000 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για δέκα χρόνια.
Ιδιαίτερα αυστηρές κυρώσεις: Για τρίτη παράβαση οδήγησης υπό την επήρεια ουσιών προβλέπεται αφαίρεση διπλώματος για δέκα χρόνια, ενώ για εγκατάλειψη τόπου τροχαίου ατυχήματος προβλέπεται αφαίρεση της άδειας οδήγησης διά βίου.
Για τέταρτη και κάθε επόμενη ίδια παράβαση μέσα στο προβλεπόμενο χρονικό διάστημα επιβάλλονται οι κυρώσεις της τρίτης υποτροπής.
Τι αλλάζει επιπλέον
Η υποτροπή υπολογίζεται ανεξάρτητα από το αν έχει επιδοθεί στον οδηγό η προηγούμενη έκθεση βεβαίωσης παράβασης.
Εάν ο οδηγός παραβιάσει τις σχετικές διατάξεις ενώ δεν διαθέτει δίπλωμα ή αυτό έχει ήδη αφαιρεθεί, η παράβαση εξακολουθεί να υπολογίζεται ως υποτροπή και οι περίοδοι αφαίρεσης της άδειας προστίθενται.
Για την επαναχορήγηση του διπλώματος απαιτείται επιτυχής εξέταση και προσκόμιση αποδεικτικού καταβολής των διοικητικών προστίμων.
Ποινικές κυρώσεις για υπότροπους οδηγούς
Παράλληλα, αυστηροποιούνται οι ποινικές συνέπειες για τους υπότροπους οδηγούς. Υπότροπος θεωρείται όποιος έχει καταδικαστεί αμετάκλητα σε φυλάκιση τουλάχιστον έξι μηνών για αδίκημα του ΚΟΚ που τέλεσε μέσα στην προηγούμενη δεκαετία. Στις περιπτώσεις αυτές, αυξάνονται τα ελάχιστα όρια των ποινών κατά τρεις ή έξι μήνες για τα πλημμελήματα και κατά δύο έτη για τα κακουργήματα.
ΔΕΙΤΕ ΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ ΕΔΩ
