ΠΕΡΙΛΗΨΗ
Πράξη Επιβολής Εισφορών (Π.Ε.Ε.) για την ασφαλιστική τακτοποίηση εργαζόμενων, των οποίων οι συμβάσεις εργασίας καταγγέλθηκαν ακύρως.
- Από τις διατάξεις των άρθρων 2 παρ. 2 και 8 περ. 2 του α.ν. 1846/1951 συνάγεται ότι ως ημέρες εργασίας υπαγόμενες στην ασφάλιση του Ι.Κ.Α. θεωρούνται και οι ημέρες κατά τις οποίες ο υπαγόμενος στην ασφάλιση εργαζόμενος δικαιούται κατά νόμο αμοιβή αν και δεν εργάζεται. Τέτοια δε περίπτωση συντρέχει και όταν ο εργοδότης προέβη σε άκυρη καταγγελία της σύμβασης εργασίας μισθωτού, δεδομένου ότι όσο ο μισθωτός έχει κατά νόμο αξίωση επί μισθών υπερημερίας, παραμένει ενεργής και η ασφαλιστική σχέση του, ο δε υπερήμερος εργοδότης υποχρεούται να καταβάλλει εισφορές υπέρ του Ι.Κ.Α. καθ’ όλο το χρονικό διάστημα που υφίσταται η υποχρέωση του ίδιου να καταβάλλει μισθούς υπερημερίας στον εργαζόμενο.
- Ωστόσο, στην περίπτωση που έχουν καταβληθεί στο Ι.Κ.Α. υπέρ του ίδιου εργαζομένου για εργασία που προσέφερε αυτός σε άλλον – πλην του υπερήμερου εργοδότη – μέσα στο ωράριο της μη νομίμως διακοπείσας εργασιακής σχέσης, ο υπερήμερος εργοδότης υποχρεούται να καταβάλει μόνο τη διαφορά μεταξύ των οφειλόμενων από αυτόν εισφορών και των εισφορών που καταβλήθηκαν από τον άλλον εργοδότη, εφόσον οι τελευταίες υπολείπονται των πρώτων. Νομίμως επιβλήθηκαν σε βάρος της εκκαλούσας εργοδότριας οι ένδικες ασφαλιστικές εισφορές για την ασφαλιστική τακτοποίηση των ακύρως απολυθέντων μισθωτών, διότι, αν και είχε το σχετικό βάρος απόδειξης, δεν επικαλέστηκε ούτε προσεκόμισε: α) στοιχεία από τα οποία να προκύπτει ότι οι εισφορές που καταβλήθηκαν από άλλους εργοδότες, αφορούσαν εργασία των υπαλλήλων της εντός του ίδιου ωραρίου που θα απασχολούνταν στην επιχείρησή της εάν δεν είχαν απολυθεί ακύρως και β) στοιχεία της δικής της επιχείρησης, από τα οποία να προκύπτει το συγκεκριμένο ωράριο εργασίας που οι εν λόγω εργαζόμενοι θα απασχολούνταν στην επιχείρησή της εάν δεν είχε εμφιλοχωρήσει η άκυρη απόλυσή τους.
ΤΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΕΦΕΤΕΙΟ ΚΟΜΟΤΗΝΗΣ
ΤΜΗΜΑ Α΄ ΤΡΙΜΕΛΕΣ
σ υ ν ε δ ρ ί α σ ε δημόσια στο ακροατήριό του στις 12 Δεκεμβρίου 2023, με δικαστές τις: Αθηνά Παπαζησίμου, Πρόεδρο Εφετών Δ.Δ., Καλλιόπη Σινάκου και Ελένη Χρυσάφη (Εισηγήτρια), Εφέτες Δ.Δ. και γραμματέα την Αικατερίνη Καραγιάννη, δικαστική υπάλληλο,
γ ι α να αποφασίσει σχετικά με την έφεση με ημερομηνία κατάθεσης στο Διοικητικό Πρωτοδικείο Καβάλας 5.4.2017 (αριθμός καταχ. {…….}) και στοιχεία καταχώρισης στο παρόν Δικαστήριο {…….},
τ η ς ανώνυμης εταιρίας με την επωνυμία {…….}, που εδρεύει στην Αθήνα (οδός {…….}), η οποία εκπροσωπείται νόμιμα και παραστάθηκε δια του πληρεξουσίου δικηγόρου Αλέξανδρου Αναστασιάδη,
κ α τ ά του νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου (ν.π.δ.δ.) με την επωνυμία «Ηλεκτρονικός Εθνικός Φορέας Κοινωνικής Ασφάλισης» (e-E.Φ.Κ.Α.) – όπως μετονομάστηκε από 1.3.2020 ο Ενιαίος Φορέας Κοινωνικής Ασφάλισης (Ε.Φ.Κ.Α.), σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 51Α παρ. 1 του ν. 4387/2016 (ΦΕΚ Α΄ 85), το οποίο προστέθηκε με το άρθρο 1 του ν. 4670/2020 (ΦΕΚ Α΄ 43) – καθολικού διαδόχου του ν.π.δ.δ. με την επωνυμία «΄Ιδρυμα Κοινωνικών Ασφαλίσεων – Ενιαίο Ταμείο Ασφάλισης Μισθωτών» (Ι.Κ.Α. – Ε.Τ.Α.Μ), το οποίο (e-E.Φ.Κ.Α.) εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα από τον Διοικητή του, που παραστάθηκε δια του πληρεξουσίου δικηγόρου Σταύρου Τερζή, με δήλωση του άρθρου 133 παρ. 2 του Κ.Δ.Δ. περί μη εμφανίσεώς του,
Με την έφεση επιδιώκεται η εξαφάνιση της {…….} οριστικής απόφασης του Τριμελούς Διοικητικού Πρωτοδικείου Καβάλας.
Μετά τη συνεδρίαση, το Δικαστήριο συνήλθε σε διάσκεψη.
Η κρίση του είναι η εξής
1.Επειδή, η κρινόμενη έφεση φέρεται προς νέα κρίση ενώπιον του παρόντος Δικαστηρίου, μετά την έκδοση της 2636/2021 απόφασης του Συμβουλίου της Επικρατείας, με την οποία αναιρέθηκε εν μέρει η 253/2018 απόφαση του Δικαστηρίου τούτου, συγκεκριμένα δε, κατά το μέρος της με το οποίο – μετά από συνεκδίκαση αντίθετων εφέσεων της εκκαλούσας και του Ε.Φ.Κ.Α. – είχε απορριφθεί η έφεση της εκκαλούσας.
2. Επειδή, με την ένδικη έφεση – για την άσκηση της οποίας είχε καταβληθεί το νόμιμο παράβολο (βλ. τα υπ’αριθμ. {…….} και {…….}, σειράς Α΄, ειδικά έντυπα παραβόλου) – ζητείται η εξαφάνιση της {…….} οριστικής απόφασης του Τριμελούς Διοικητικού Πρωτοδικείου Καβάλας κατά το μέρος με το οποίο απορρίφθηκε η προσφυγή της ήδη εκκαλούσας εταιρίας κατά της {…….} απόφασης της Τοπικής Διοικητικής Επιτροπής (Τ.Δ.Ε.) του Τοπικού Υποκαταστήματος Ι.Κ.Α.-Ε.Τ.Α.Μ Δράμας και κρίθηκε ότι νόμιμα επιβλήθηκαν σε βάρος της με την {…….} Πράξη Επιβολής Εισφορών (Π.Ε.Ε.) εισφορές συνολικού ύψους 174.419,51 ευρώ για την ασφαλιστική τακτοποίηση δέκα εργαζόμενων στην επιχείρησή της για το χρονικό διάστημα από τον Ιανουάριο του 2004 έως τον Απρίλιο του 2006.
3. Επειδή, με την 2636/2021 απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας κρίθηκαν, δεσμευτικώς για το Δικαστήριο τούτο [άρθρο 57 του π.δ. 18/1989 (ΦΕΚ Α΄ 8), ΣτΕ 572, 2213/2023, 2896/2020, 37/2019], τα ακόλουθα: Α) Aπό τις διατάξεις των άρθρων 2 παρ. 2 και 8 περ. 2 του α.ν. 1846/1951 συνάγεται ότι ως ημέρες εργασίας υπαγόμενες στην ασφάλιση του Ι.Κ.Α. θεωρούνται και οι ημέρες κατά τις οποίες ο υπαγόμενος στην ασφάλιση εργαζόμενος δικαιούται κατά νόμο αμοιβή αν και δεν εργάζεται. Τέτοια δε περίπτωση συντρέχει και όταν ο εργαζόμενος έχει δικαίωμα να απαιτήσει τον μισθό του σύμφωνα με όσα ορίζονται στο άρθρο 656 του Α.Κ. Επομένως, κατά την έννοια των ανωτέρω διατάξεων, εάν η εργασιακή σχέση δεν διακόπηκε με νόμιμο τρόπο διότι ο εργοδότης προέβη σε άκυρη καταγγελία της σύμβασης εργασίας μισθωτού και ο μισθωτός έχει κατά την πιο πάνω διάταξη του άρθρου 656 του Α.Κ. αξίωση επί μισθών υπερημερίας, παραμένει ενεργή και η ασφαλιστική σχέση του ανωτέρω μισθωτού, με όλες τις συνέπειες από άποψη καταβολής εισφορών στο Ι.Κ.Α. βάσει των συμβατικών ή νόμιμων αποδοχών του μισθωτού (ΣτΕ 4449/1995, 3399/1990, 480/1987, πρβλ. ΣτΕ 4642/2012, 1363/2011, 697/2010), ο δε υπερήμερος εργοδότης υποχρεούται να καταβάλλει εισφορές υπέρ του Ι.Κ.Α. καθ’ όλο το χρονικό διάστημα που υφίσταται η υποχρέωση του ίδιου να καταβάλλει μισθούς υπερημερίας στον εργαζόμενο. Το ότι αυτή είναι η έννοια των ως άνω διατάξεων των άρθρων 2 παρ. 2 και 8 περ. 2 του α.ν. 1846/1951 συνάγεται και από τις διατάξεις της παρ. 4 του άρθρου 2 του ν. 2556/1997, με τις οποίες αντικαταστάθηκε η παρ. 3 του άρθρου 5 του ν. 3198/1955 (ΦΕΚ Α΄ 98) και ορίστηκε ότι στην ειδική περίπτωση ακυρότητας της καταγγελίας της εργασιακής σχέσης, ακυρότητας την οποία συνεπάγεται η καθυστέρηση του εργοδότη να καταβάλει οφειλόμενη δόση της αποζημίωσης του απολυθέντος ή η μη καταχώρησή του στα μισθολόγια του Ι.Κ.Α. ή η μη ασφάλισή του, ο διαδραμών χρόνος θεωρείται ως χρόνος συνέχισης της εργασίας του απολυθέντος και ο εργοδότης υποχρεούται στην καταβολή του συνόλου των εργοδοτικών εισφορών προς το Ι.Κ.Α. και τους λοιπούς ασφαλιστικούς οργανισμούς. Οι δε οφειλόμενες από τον υπερήμερο εργοδότη εισφορές υπολογίζονται επί των νόμιμων ή συμβατικών αποδοχών που θα λάμβανε ο εργαζόμενος αν δεν είχε παύσει να παρέχει την εργασία του στον υπερήμερο εργοδότη, κατά τα ειδικότερα οριζόμενα με τις εκάστοτε ισχύουσες διατάξεις της κοινωνικοασφαλιστικής νομοθεσίας, που αφορούν, μεταξύ άλλων, τη βάση υπολογισμού των εισφορών καθώς και θέματα πολλαπλής ασφάλισης λόγω ιδιότητας ή λόγω πολλαπλής δραστηριότητας των ασφαλισμένων. Τα δε διοικητικά δικαστήρια προκειμένου να προσδιορίσουν τις οφειλόμενες στο Ι.Κ.Α. εισφορές, δεν δεσμεύονται ως προς το ύψος των συμβατικών μισθών υπερημερίας από τελεσίδικη απόφαση πολιτικού δικαστηρίου που εκδόθηκε επί αγωγής του εργαζομένου κατά του εργοδότη του και επιδίκασε τέτοιους μισθούς, αλλά μπορούν να κρίνουν διαφορετικά ως προς τα ζητήματα αυτά αιτιολογώντας ειδικώς την αντίθετη κρίση τους (πρβλ. Στ. 571-572/2020, 1608/2016), συνεκτιμώντας και οποιοδήποτε πρόσφορο προς τούτο αποδεικτικό στοιχείο. B) Για τον καθορισμό της βάσης του υπολογισμού των προαναφερόμενων εισφορών δεν λαμβάνεται υπόψη το τελικό ποσό οφειλής του εργοδότη, που προκύπτει αφού αφαιρεθεί κάθε ωφέλημα του εργαζομένου από τον συμβατικό ή νόμιμο μισθό του, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 656 του Α.Κ. Λαμβάνονται, όμως, υπόψη τυχόν εισφορές που έχουν καταβληθεί στο Ι.Κ.Α. υπέρ του ίδιου εργαζομένου για εργασία που προσέφερε αυτός σε άλλον πλην του υπερήμερου κατά τα ανωτέρω εργοδότη μέσα στο ωράριο της μη νομίμως διακοπείσας εργασιακής σχέσης. Στην περίπτωση αυτή, ο υπερήμερος εργοδότης δεν υποχρεούται να καταβάλει το σύνολο των εισφορών που αναλογούν στις αποδοχές που θα λάμβανε ο μισθωτός αν δεν εμποδιζόταν να εργαστεί λόγω υπερημερίας του εργοδότη του, αλλά τη διαφορά μεταξύ των εισφορών αυτών και των εισφορών που καταβλήθηκαν από τον άλλον εργοδότη, εφόσον οι τελευταίες υπολείπονται των πρώτων. Τούτο δε, διότι σκοπός των ανωτέρω διατάξεων των άρθρων 2 παρ. 2 και 8 περ. 2 του α.ν. 1846/1951 – που προβλέπουν ασφάλιση για χρόνο που δεν παρέχεται εργασία κατά παρέκκλιση του γενικού κανόνα ότι η ασφάλιση προϋποθέτει πραγματική απασχόληση – είναι η ασφαλιστική τακτοποίηση του μισθωτού στο Ι.Κ.Α. κατά το χρονικό διάστημα της υπερημερίας του εργοδότη του σαν να μην είχε διακοπεί η παροχή εργασίας αυτού στον υπερήμερο εργοδότη και όχι ο καταλογισμός σε βάρος του υπερήμερου εργοδότη ποσού εισφορών πέραν των απαιτούμενων για την επίτευξη του ανωτέρω σκοπού.
4. Επειδή, στην προκειμένη περίπτωση, από την επανεξέταση των στοιχείων της δικογραφίας προκύπτουν τα εξής: Η εκκαλούσα εταιρία, η οποία διατηρούσε μονάδα παραγωγής και επεξεργασίας χάρτου στα {…….} Δράμας και είχε απογραφεί στο ΙΚΑ-ΕΤΑΜ ως εργοδότρια, αποφάσισε την πλήρη και οριστική διακοπή λειτουργίας της ως άνω μονάδας τον Ιούλιο του 2002. Ακολούθως, στις 23.8.2002 η εκκαλούσα κατήγγειλε τις συμβάσεις εργασίας του συνόλου σχεδόν του προσωπικού της εν λόγω μονάδος (417 σε σύνολο 420 ατόμων). Τον Απρίλιο του 2005, 223 από τους απολυθέντες, μεταξύ των οποίων και οι {…….}, {…….}, {…….}, {…….}, {…….}, {…….}, {…….}, {…….}, {…….} και {…….}, άσκησαν αγωγή ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Δράμας. Με την {…….} απόφαση του δικαστηρίου αυτού κρίθηκε ότι οι καταγγελίες των συμβάσεων εργασίας των εναγόντων ήταν άκυρες και ότι η καταγγέλουσα περιήλθε σε υπερημερία ως προς την αποδοχή των υπηρεσιών τους. Περαιτέρω, το Μονομελές Πρωτοδικείο Δράμας έκρινε ότι οι ενάγοντες δικαιούντο αποδοχές υπερημερίας από την καταγγέλουσα για το διάστημα από 25.3.2003 έως 25.4.2006 με την ίδια ως άνω απόφασή του, η οποία, κατά τούτο, ήταν εν μέρει αναγνωριστική και εν μέρει καταψηφιστική. Το Τριμελές Εφετείο Θράκης, με την {…….} απόφασή του, εξαφάνισε την ανωτέρω απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Δράμας, δίκασε την αγωγή των ανωτέρω μισθωτών και την απέρριψε. Κατά της απόφασης του Εφετείου Θράκης ασκήθηκε αίτηση αναίρεσης ενώπιον του Αρείου Πάγου, η οποία έγινε δεκτή με την {…….} απόφασή του και η υπόθεση παραπέμφθηκε προς περαιτέρω εκδίκαση στο Τριμελές Εφετείο Θράκης. Το τελευταίο, με την {…….} απόφασή του, αφού απέρριψε ως απαραδέκτως προβληθείσες το πρώτον κατ’ έφεση ενστάσεις της εκκαλούσας α) περί αφαίρεσης της ωφέλειας που αποκόμισαν οι απολυθέντες εργαζόμενοί της παρέχοντας εργασία σε άλλον εργοδότη κατά τη διάρκεια της υπερημερίας της και β) περί καταχρηστικής άσκησης της αξίωσης των απολυθέντων για καταβολή σε αυτούς μισθών υπερημερίας, απέρριψε εν όλω την έφεση της εκκαλούσας κατά της {…….} απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Δράμας και επικύρωσε την κρίση της πρωτόδικης απόφασης ως προς τα συνολικά ποσά που η εκκαλούσα όφειλε στους εργαζόμενους, ως μισθούς υπερημερίας, για το διάστημα από 25.3.2003 έως 25.4.2006. Περαιτέρω με την {…….} απόφαση του Αρείου Πάγου απορρίφθηκε αίτηση αναίρεσης της εκκαλούσας κατά της {…….} απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Θράκης. Ακολούθως, όργανα του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ διενήργησαν έλεγχο στα τηρούμενα από την εκκαλούσα ασφαλιστικά στοιχεία. Κατά τον έλεγχο αυτό διαπιστώθηκε, μεταξύ άλλων, ότι δεν είχαν καταβληθεί εισφορές από την εκκαλούσα για την ασφαλιστική τακτοποίηση των προαναφερθέντων 10 εκ των ανωτέρω 223 απολυθέντων, το διάστημα κατά το οποίο αυτή τελούσε σε υπερημερία αποδοχής των υπηρεσιών τους, καθώς και ότι, για το ίδιο διάστημα, η ίδια δεν είχε υποβάλει Αναλυτικές Περιοδικές Δηλώσεις (ΑΠΔ). Κατόπιν αυτών με την {…….} ΠΕΕ του Υποκαταστήματος του ΙΚΑ- ΕΤΑΜ Δράμας επιβλήθηκαν σε βάρος της εκκαλούσας εισφορές συνολικού ύψους 174.419,51 ευρώ για την ασφαλιστική τακτοποίηση των προαναφερθέντων δέκα (10) εργαζομένων κατά το διάστημα από τον Ιανουάριο του 2004 έως τον Απρίλιο του 2006. Επιπλέον, με την {…….} ΠΕΠΕΕ του ίδιου Υποκαταστήματος του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ επιβλήθηκε σε βάρος της εκκαλούσας πρόσθετη επιβάρυνση επί των πιο πάνω εισφορών ύψους 78.081,76 ευρώ, λόγω μη υποβολής από την εκκαλούσα εργοδότρια ΑΠΔ για το ανωτέρω χρονικό διάστημα και για τους ανωτέρω μισθωτούς. Ένσταση της εκκαλούσας κατά των πράξεων αυτών απορρίφθηκε με την {…….} απόφαση της ΤΔΕ του ανωτέρω Υποκαταστήματος του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ. Κατά της απόφασης της ΤΔΕ η εκκαλούσα άσκησε προσφυγή ενώπιον του Διοικητικού Πρωτοδικείου Καβάλας, με την οποία επικαλέστηκε και προσκόμισε, μεταξύ άλλων: α) ακριβές αντίγραφο του {…….} εγγράφου της {…….}, από το οποίο προκύπτει ότι οι προαναφερόμενοι εργαζόμενοι διατέθηκαν σε τοπικούς δημόσιους ή ιδιωτικούς φορείς μεταξύ των ετών 2004 και 2008 στα πλαίσια υλοποίησης τοπικού προγράμματος για αυτούς, που χρηματοδοτήθηκε με κονδύλια του κρατικού προϋπολογισμού (βλ. το υπ’ αριθμ. πρωτ{…….} έγγραφο του Διευθυντή Ασφάλισης-Εσόδων του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ) και στο οποίο {…….} έγγραφο αναφέρονται τα ονόματα των πρώην εργαζομένων της εκκαλούσας εταιρίας, οι μικτές αποζημιώσεις εκάστου εξ αυτών για καθένα εκ των παραπάνω ετών και οι φορείς υποδοχής, β) αντίγραφα των λογαριασμών ασφαλισμένων που τηρούνται στο Ι.Κ.Α.-Ε.Τ.Α.Μ., αφορώντα τους εν λόγω απολυθέντες, στα οποία αναφέρονται ημέρες εργασίας στην ασφάλιση του Ιδρύματος, αποδοχές και εισφορές εντός του διαστήματος Αύγουστος 2002 έως Ιούνιος 2008. Η προαναφερόμενη προσφυγή της εκκαλούσας έγινε εν μέρει δεκτή με την {…….} απόφαση του Διοικητικού Πρωτοδικείου Καβάλας. Ειδικότερα, με την πρωτόδικη απόφαση ακυρώθηκε η {…….} απόφαση της ΤΔΕ του Υποκαταστήματος ΙΚΑ-ΕΤΑΜ Δράμας μόνο κατά το μέρος που απορρίφθηκε με αυτήν η ένσταση της εκκαλούσας κατά της {…….} ΠΕΠΕΕ, η οποία αφορά κεφάλαιο που δεν πλήσσεται με την κρινόμενη έφεση. Κρίθηκε δε κατά τα λοιπά ότι νομίμως καταλογίστηκαν σε βάρος της εκκαλούσας οι ένδικες εισφορές ύψους 174.419,51 ευρώ με την {…….} ΠΕΕ. Κατά της απόφασης αυτής ασκήθηκαν αντίθετες εφέσεις από την εκκαλούσα αφενός, και τον εφεσίβλητο ασφαλιστικό φορέα αφετέρου, οι οποίες απορρίφθηκαν με την προαναφερόμενη {…….} απόφαση του Δικαστηρίου τούτου. Ειδικότερα, με την τελευταία αυτή απόφαση απορρίφθηκε ως αβάσιμος ο λόγος έφεσης της εκκαλούσας ότι εσφαλμένως το πρωτοβάθμιο δικαστήριο είχε δεχθεί πως δεν ασκεί επιρροή στην υποχρέωση καταβολής εισφορών, εάν οι μισθοί υπερημερίας επί των οποίων αυτές οφείλονται έχουν επιδικασθεί με καταψηφιστική ή με αναγνωριστική απόφαση, εφόσον μόνον με την καταψηφιστική απόφαση θα επιδικάζονταν οι «τελικώς δικαιούμενοι μισθοί», αφού είχαν προταθεί ενστάσεις, όπως η ένσταση περί καταχρηστικότητας της αξίωσης με βάση το άρθρο 281 του Αστικού Κώδικα (ΑΚ) και η ένσταση περί αποκομιδής ωφελειών των ακύρως απολυθέντων από τη ματαίωση της εργασίας ή από την παροχή της αλλού με βάση το άρθρο 656 του ΑΚ. Ως αιτιολογία της απόρριψης του λόγου αυτού αναφέρεται στην ανωτέρω {…….} απόφαση ότι η επιβολή των ένδικων ασφαλιστικών εισφορών στηρίχθηκε στην {…….} απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Θράκης, με την οποία επικυρώθηκε η εν μέρει καταψηφιστική και εν μέρει αναγνωριστική {…….} απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Δράμας περί ακυρότητας των απολύσεων των προαναφερθέντων μισθωτών και υπερημερίας της εκκαλούσας εταιρίας και είναι αδιάφορο εάν καταψηφίσθηκαν σε βάρος της τελευταίας οι οφειλόμενοι μισθοί υπερημερίας ή εάν αναγνωρίσθηκε η υποχρέωσή της να καταβάλει τα εν λόγω ποσά στους απολυθέντες. Στη συνέχεια, με την {…….} ως άνω απόφαση του Δικαστηρίου απορρίφθηκε ο προβληθείς από την εκκαλούσα λόγος έφεσης κατά τον οποίο εσφαλμένως είχε απορριφθεί από το πρωτοβάθμιο δικαστήριο ο ισχυρισμός της ότι δεν όφειλε εισφορές για το διάστημα που οι ανωτέρω απολυθέντες μισθωτοί απασχολήθηκαν σε πρόγραμμα επιδοτούμενης εργασίας της Αναπτυξιακής Εταιρείας Δράμας Α.Ε. ή άσκησαν και άλλες επαγγελματικές δραστηριότητες, είτε ως μισθωτοί είτε με τη μορφή ατομικής επιχείρησης, ή συνταξιοδοτήθηκαν λόγω γήρατος ή αναπηρίας, διότι, κατά την εκκαλούσα: α) με την {…….} απόφαση του Εφετείου Θράκης απορρίφθηκε για τυπικούς λόγους η κατ’ άρθρο 656 ΑΚ ένστασή της περί αφαίρεσης των ωφελημάτων και άρα δεν αποκλειόταν η προβολή της ένστασης αυτής σε άλλη δίκη, όπως ενώπιον του διοικητικού δικαστηρίου, β) η πιο πάνω απόφαση αποτελεί δεδικασμένο μόνον ως προς το ύψος των αποδοχών των απολυθέντων και όχι ως προς το ύψος των τελικώς οφειλόμενων σε αυτούς ποσών και γ) σε κάθε περίπτωση, θα έπρεπε να αφαιρεθούν τα χρονικά διαστήματα κατά τα οποία οι απολυθέντες απασχολήθηκαν βάσει ειδικών προγραμμάτων επιδοτούμενης απασχόλησης, διότι εκ των πραγμάτων δεν ήταν δυνατή η παροχή εργασίας στον αρχικό εργοδότη τα διαστήματα αυτά, όπως είχε δεχθεί άλλωστε και το ΙΚΑ με το {…….} έγγραφό του προς την εκκαλούσα. Συγκεκριμένα, ο ανωτέρω λόγος έφεσης κατά το μέρος που αναφερόταν στους ακύρως απολυθέντες που απασχολήθηκαν στην Αναπτυξιακή Εταιρεία Δράμας Α.Ε. απορρίφθηκε από το Δικαστήριο ως αβάσιμος, με την αιτιολογία ότι στην περίπτωση της παράνομης απόλυσης εργαζομένου και της συνακόλουθης υπερημερίας του εργοδότη, η ισχύς της ασφαλιστικής σχέσης και η υποχρέωση καταβολής των αναλογουσών εισφορών δεν επηρεάζεται από την πραγματική παροχή εργασίας από τον εργαζόμενο στον εργοδότη και, άρα, και από την τυχόν παροχή εργασίας σε διαφορετικό εργοδότη και συνεπώς, αφού η συμμετοχή των απολυθέντων στο πρόγραμμα επιδοτούμενης εργασίας και ένταξης ανέργων της Αναπτυξιακής Εταιρείας Δράμας Α.Ε. δεν ήρε την υπερημερία της εκκαλούσας εταιρίας, η τελευταία ήταν υποχρεωμένη να καταβάλει μισθούς υπερημερίας και τις αναλογούσες ασφαλιστικές εισφορές και για το διάστημα συμμετοχής των απολυθέντων στο πρόγραμμα αυτό. Άλλωστε, έγινε δεκτό ότι οι εισφορές είχαν υπολογιστεί βάσει των οφειλόμενων νόμιμων αποδοχών, όπως αυτές είχαν καθοριστεί με την αμετάκλητη απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Θράκης, κατόπιν απόρριψης της ένστασης της εταιρίας για έκπτωση της ωφέλειας που οι απολυθέντες είχαν αποκομίσει εργαζόμενοι σε άλλον εργοδότη και η εκκαλούσα δεν είχε προβάλει με το δικόγραφο της προσφυγής της κανέναν ειδικότερο ισχυρισμό σχετικά με το ύψος των οφειλόμενων από αυτήν εισφορών.
5. Επειδή, κατά της {…….} απόφασης και κατά το μέρος της που αφορούσε στη {…….} ΠΕΕ του Υποκαταστήματος ΙΚΑ-ΕΤΑΜ της Δράμας, η εκκαλούσα εταιρία άσκησε αίτηση αναίρεσης, η οποία έγινε δεκτή με την 2636/2021 απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας, κατ’ αποδοχή ως βάσιμου του δεύτερου λόγου της, με την αιτιολογία πως, κατά τα εκτεθέντα στην τρίτη σκέψη, είναι μη νόμιμη η κρίση του δικάσαντος δικαστηρίου ότι η υποχρέωση της εκκαλούσας να καταβάλει εισφορές για την ασφαλιστική τακτοποίηση των ανωτέρω εργαζομένων κατά το ένδικο χρονικό διάστημα λόγω της παράνομης απόλυσής τους και της συνακόλουθης υπερημερίας της εκκαλούσας δεν επηρεάζεται από τη συμμετοχή των απολυθέντων σε πρόγραμμα επιδοτούμενης εργασίας ή από την παροχή εργασίας από αυτούς σε άλλους εργοδότες (στην επίδικη περίπτωση στην Αναπτυξιακή Εταιρεία Δράμας Α.Ε.). Τούτο δε διότι ναι μεν, κατά τα προεκτεθέντα, βάση υπολογισμού των εισφορών που υποχρεούται να καταβάλει ο υπερήμερος εργοδότης αποτελούν οι αποδοχές των εργαζομένων που λαμβάνονται υπόψη σύμφωνα με τις εκάστοτε ισχύουσες διατάξεις της κοινωνικοασφαλιστικής νομοθεσίας (συμφωνηθείσες ή νόμιμες, κατά περίπτωση) και όχι το ποσό της οφειλής του εργοδότη προς κάθε εργαζόμενο που προκύπτει μετ’ αφαίρεση των ωφελειών του τελευταίου κατ’ εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 656 του Α.Κ., περαιτέρω, όμως, από τα κατ’ αυτόν τον τρόπο υπολογιζόμενα ποσά εισφορών που οφείλονται από την εκκαλούσα εταιρία αφαιρούνται οι εισφορές που έχουν καταβληθεί στο Ι.Κ.Α. υπέρ των ίδιων εργαζομένων από άλλους εργοδότες, στους οποίους οι εργαζόμενοι αυτοί προσέφεραν την εργασία τους εντός του χρόνου (ωραρίου) που θα απασχολούνταν από την εκκαλούσα. Οπότε η υπόθεση, κατά το εν λόγω μέρος της, χρήζουσα διευκρίνησης κατά το πραγματικό, παραπέμφθηκε για νέα κρίση στο παρόν Δικαστήριο.
6. Επειδή, με την έφεσή της και το επ’ αυτής κατατεθέν μετά τη δημοσίευση της ΣτΕ 2636/2021 από 8.12.2023 υπόμνημα, η εκκαλούσα ζητεί την εξαφάνιση της εκκαλούμενης απόφασης προβάλλοντας ότι μη νομίμως της επιβλήθηκαν με την {…….} ΠΕΕ εισφορές για τα χρονικά διαστήματα κατά τα οποία οι ως άνω υπάλληλοί της απασχολούνταν σε άλλο εργοδότη βάσει ειδικού προγράμματος επιδοτούμενης εργασίας, χωρίς να αφαιρεθούν τα ποσά τα οποία είχαν καταβάλει για το ίδιο χρονικό διάστημα για τους απασχολούμενους αυτούς άλλοι εργοδότες. Παραθέτει δε τα προαναφερόμενα στοιχεία των ατομικών λογαριασμών ασφάλισης στο ΙΚΑ-ΕΤΑΜ καθενός εκ των ως άνω απολυθέντων υπαλλήλων της για την απασχόληση αυτών στην {…….} ΑΕ ή σε άλλους εργοδότες για ειδικότερα, όσον αφορά σε κάθε εργαζόμενο, χρονικά διαστήματα που εκτείνονται από τον Απρίλιο 2004 έως τον Απρίλιο 2006, για τα οποία της επιβλήθηκαν εισφορές με την πιο πάνω ΠΕΕ. Συγκεκριμένα, η εκκαλούσα, αφού παραθέτει, για καθένα από τους πιο πάνω ακύρως απολυθέντες υπαλλήλους της, τις ημέρες απασχόλησης αυτών στην {…….} ΑΕ ή σε άλλους εργοδότες, τις μηνιαίες αποδοχές τους, τις συνολικές εισφορές τους, τα ετήσια σύνολα ημερών ασφάλισης και τα ετήσια σύνολα τακτικών αποδοχών τους κατά την ανωτέρω χρονική περίοδο, υπολογίζει, για καθένα από τους παραπάνω υπαλλήλους, τις καταβληθείσες από την {…….} ΑΕ ή από άλλους εργοδότες εισφορές αυτών κατά το πιο πάνω χρονικό διάστημα, τις οποίες, ακολούθως, αφαιρεί από το αντίστοιχο ποσό εισφορών, που της επιβλήθηκαν, για το ίδιο χρονικό διάστημα, με την {…….} ΠΕΕ του Υποκαταστήματος ΙΚΑ-ΕΤΑΜ Δράμας. Βάσει των ανωτέρω, η εκκαλούσα υπολογίζει με το προαναφερόμενο υπόμνημά της ότι κατά την ως άνω, ειδικότερη για κάθε ακύρως απολυθέντα υπάλληλό της, κρίσιμη χρονική περίοδο καταβλήθηκαν, εισφορές από άλλους εργοδότες ({…….} ΑΕ κλπ) συνολικού ποσού 125.748,26 ευρώ, με συνέπεια να πρέπει, κατά τα προβαλλόμενα από την εκκαλούσα, να μειωθεί το ποσό των εισφορών που της επιβλήθηκαν με την {…….} ΠΕΕ (174.419,51 ευρώ) κατά το ποσό των 125.748,26 ευρώ, με αποτέλεσμα να οφείλονται εισφορές ποσού 48.671,25 ευρώ (174.419,51 ευρώ – 125.748,26 ευρώ). Ο δε εφεσίβλητος Φορέας με την υπ’ αριθμ. πρωτ. {…….} έκθεση απόψεων της Προϊσταμένης Διεύθυνσης της Τοπικής Διεύθυνσης Δράμας και το νομίμως κατατεθέν στις 14.12.2023 υπόμνημά του προβάλλει ότι η εκκαλούσα αορίστως ισχυρίζεται ότι οι εν λόγω ακύρως απολυθέντες μισθωτοί της επιχείρησής της προσέφεραν για το ίδιο χρονικό διάστημα σε άλλους εργοδότες την εργασία τους εντός του ίδιου ωραρίου που θα απασχολούνταν σε αυτήν.
7. Επειδή, σύμφωνα με την έχουσα δεσμευτική ισχύ 2636/2021 απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας από τις εισφορές, οι οποίες οφείλονται για την ασφαλιστική τακτοποίηση των ακύρως απολυθέντων μισθωτών και υπολογίζονται επί των μισθών υπερημερίας των τελευταίων, αφαιρούνται οι εισφορές που έχουν καταβληθεί στο ΙΚΑ-ΕΤΑΜ υπέρ των ίδιων μισθωτών από άλλους εργοδότες στους οποίους οι εργαζόμενοι αυτοί προσέφεραν την εργασία τους εντός του χρόνου (ωραρίου) που θα απασχολούνταν από τον εργοδότη που προέβη στην άκυρη απόλυση των ανωτέρω. Πλην, η εκκαλούσα, παρότι ζητά να αφαιρεθούν από τις επιβληθείσες σε βάρος της, με την {…….} ΠΕΕ, εισφορές που καταβλήθηκαν από άλλους εργοδότες στους ακύρως απολυθέντες υπαλλήλους της κατά το χρονικό διάστημα από τον Ιανουάριο 2004 έως τον Απρίλιο 2006, δεν επικαλείται ούτε προσκομίζει στοιχεία (ωράρια εργασίας, τυχόν εργασία κατά βάρδιες κ.α.) από τα οποία να προκύπτει ότι οι εισφορές αυτές, που καταβλήθηκαν από άλλους εργοδότες, αφορούν εργασία των υπαλλήλων της εντός του ίδιου ωραρίου που θα απασχολούνταν στην επιχείρησή της εάν δεν είχαν απολυθεί ακύρως, αν και έφερε το σχετικό βάρος απόδειξης (άρθρο 145 παρ. 1 Κ.Δ.Δ.). Ούτε, άλλωστε, προσκομίζει τοιαύτα στοιχεία της δικής της επιχείρησης, από τα οποία να προκύπτει το συγκεκριμένο ωράριο εργασίας που οι εν λόγω εργαζόμενοι θα απασχολούνταν στην επιχείρησή της εάν δεν είχε εμφιλοχωρήσει η άκυρη απόλυσή τους, αναφερόμενη σε συγκεκριμένους εργαζόμενους και στις συγκεκριμένες ημέρες/ εβδομάδα και ώρες/ημέρα κατά τη διάρκεια των οποίων κάθε ένας από αυτούς παρείχε την εργασία του στην επιχείρησή της στα Κουδούνια Δράμας κατά τη λειτουργία της. Συνεπώς, νομίμως επιβλήθηκαν σε βάρος της εκκαλούσας οι ένδικες ασφαλιστικές εισφορές για την ασφαλιστική τακτοποίηση των ως άνω μισθωτών κατά την προαναφερόμενη χρονική περίοδο, όπως ορθώς, αν και με άλλη αιτιολογία, κρίθηκε με την εκκαλούμενη απόφαση, απορριπτομένων των περί του αντιθέτου προβαλλομένων με την κρινόμενη έφεση ως αβασίμων.
8. Επειδή, κατ’ ακολουθία, πρέπει να απορριφθεί η κρινόμενη έφεση, να καταπέσει το καταβληθέν παράβολο υπέρ του Ελληνικού Δημοσίου (άρθρο 277 παρ. 9 εδ. α΄ Κ.Δ.Δ.), εκτιμωμένων όμως των περιστάσεων, να απαλλαγεί η εκκαλούσα από τα δικαστικά έξοδα του εφεσίβλητου ασφαλιστικού Φορέα (άρθρο 275 παρ. 1 εδ. τελευταίο Κ.Δ.Δ.).
ΔΙΑ ΤΑΥΤΑ
-Απορρίπτει την έφεση.
-Διατάσσει την κατάπτωση του καταβληθέντος παραβόλου υπέρ του Ελληνικού Δημοσίου.
-Απαλλάσσει την εκκαλούσα από τα δικαστικά έξοδα του εφεσίβλητου.
Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Κομοτηνή στις 1 Απριλίου 2025 και 6 Μαΐου 2025, όπου και δημοσιεύθηκε στις 30 Μαΐου 2025 σε έκτακτη δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριο του Δικαστηρίου τούτου.
Η ΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΕΙΣΗΓΗΤΡΙΑ
Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ
