ΑΠΟΦΑΣΗ
Serafeim κ.α. κατά Ελλάδας της 12.11.2026 (προσφ. αριθ. 392/26)
Βλ. εδώ
ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΑΠΟΦΑΣΗΣ
Σχηματισμός: Τριμελής Επιτροπή του Τρίτου Τμήματος
Άρθρα: 6 § 1, 13 και 41 ΕΣΔΑ
Διατακτικό: Παραβίαση άρθρου 6 § 1 ΕΣΔΑ. Δεν εξετάστηκε χωριστά η αιτίαση του άρθρου 13 ΕΣΔΑ
Δίκαιη ικανοποίηση: 2.600 ευρώ σε κάθε προσφεύγοντα για ηθική βλάβη και 250 ευρώ ανά προσφυγή για έξοδα και δαπάνες.
Κατάσταση: Οριστική (άρθρο 28 § 2 ΕΣΔΑ)
Η ΥΠΟΘΕΣΗ ΚΑΙ Η ΑΠΟΦΑΣΗ
Υπέρ των έντεκα προσφευγόντων είχε εκδοθεί η απόφαση 2073/2022 του Συμβουλίου της Επικρατείας (25.10.2022). Το ΣτΕ ανέπεμψε την υπόθεση στις αρμόδιες αρχές για την έκδοση προεδρικού διατάγματος καθορισμού των επαγγελματικών δικαιωμάτων των αποφοίτων ΤΕΙ (παρ. 6). Κατά το Παράρτημα, η απόφαση παρέμενε ανεκτέλεστη επί διάστημα άνω των 3 ετών, 11 μηνών και 1 ημέρας. Οι προσφεύγοντες, με προσφυγή της 17.12.2025, επικαλέστηκαν τα άρθρα 6 § 1 και 13 ΕΣΔΑ. Η Κυβέρνηση παραδέχθηκε τη μη εκτέλεση, επικαλέστηκε ως δικαιολόγηση της καθυστέρησης την πολυπλοκότητα της διοικητικής διαδικασίας εκτέλεσης και υποστήριξε ότι το ένδικο βοήθημα του ν. 3068/2002, το οποίο οι προσφεύγοντες είχαν εξαντλήσει, ήταν αποτελεσματικό (παρ. 7).
Το Δικαστήριο υπενθύμισε ότι η εκτέλεση της δικαστικής απόφασης αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα της «δίκης» κατά το άρθρο 6 § 1 (παρ. 8) και παρέπεμψε στην πάγια νομολογία για ανάλογα ζητήματα (παρ. 9). Δεν εντόπισε στοιχείο που να δικαιολογεί διαφορετική κρίση και διαπίστωσε ότι οι αρχές «δεν κατέβαλαν κάθε αναγκαία προσπάθεια για την πλήρη και έγκαιρη εκτέλεση» της απόφασης 2073/2022 του ΣτΕ (παρ. 10). Για την αιτίαση του άρθρου 13 έκρινε ότι δεν απαιτείται χωριστή εξέταση (παρ. 12). Τέλος, επισήμανε ότι το ελληνικό κράτος εξακολουθεί να υποχρεούται να εκτελέσει την απόφαση, η οποία παραμένει εκτελεστή (παρ. 14).
Η αιτίαση του άρθρου 6 § 1 κρίθηκε παραδεκτή και οδήγησε σε διαπίστωση παραβίασης (παρ. 10-11). Το ΕΔΔΑ επιδίκασε 2.600 ευρώ σε κάθε προσφεύγοντα για ηθική βλάβη και 250 ευρώ ανά προσφυγή για έξοδα.
Το Δικαστήριο στηρίχθηκε στην Hornsby κατά Ελλάδας, § 40 (παρ. 8), και στις αποφάσεις-οδηγούς Kanellopoulos κατά Ελλάδας και Bousiou κατά Ελλάδας, στις οποίες παρέπεμψε και για τη δίκαιη ικανοποίηση (παρ. 9 και 13). Για τη μη χωριστή εξέταση της αιτίασης του άρθρου 13 παρέπεμψε στην Centre for Legal Resources on behalf of Valentin Câmpeanu κατά Ρουμανίας [GC], § 156 (παρ. 12).
ΣΧΟΛΙΟ
Η απόφαση εφαρμόζει πάγια νομολογία για τη μη εκτέλεση αποφάσεων από την ελληνική διοίκηση χωρίς να εισάγει νέο δογματικό κανόνα. Η πρακτική της αξία είναι διπλή. Πρώτον, αφορά υποχρέωση κανονιστικής δράσης, δηλαδή την έκδοση προεδρικού διατάγματος, και δείχνει ότι η επίκληση διοικητικής πολυπλοκότητας δεν απέτρεψε τη διαπίστωση παραβίασης. Δεύτερον, το Δικαστήριο δεν αποφάνθηκε χωριστά για την αποτελεσματικότητα του ενδίκου βοηθήματος του ν. 3068/2002, επισήμανε όμως ότι η υποχρέωση εκτέλεσης παραμένει παρά την επιδίκαση δίκαιης ικανοποίησης (παρ. 14). Πρακτική σημασία έχει η τεκμηρίωση της συνεχιζόμενης μη συμμόρφωσης και των ενεργειών εκτέλεσης, χωρίς να συνάγεται από την απόφαση γενικός κανόνας υποχρεωτικής εξάντλησης της διαδικασίας του ν. 3068/2002.
