Η θωράκιση του αστικού και περιαστικού ιστού απέναντι στην πύρινη απειλή αποκτά φέτος χαρακτηριστικά αυστηρής κανονιστικής συμμόρφωσης. Με την κλιματική κρίση να πιέζει τα χρονοδιαγράμματα, το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας μετατοπίζει το βάρος της ευθύνης στους ιδιώτες, επιστρατεύοντας ψηφιακά εργαλεία ελέγχου και κλιμακωτές κυρώσεις που δεν αφήνουν περιθώρια για καθυστερήσεις.
Ποιοι είναι οι υπόχρεοι και ποιες εκτάσεις αφορά το μέτρο;
Η υποχρέωση καθαρισμού και συντήρησης δεν είναι μια γενική σύσταση, αλλά μια νομική δέσμευση που αφορά ένα ευρύ φάσμα ακινήτων. Στο «στόχαστρο» των ελέγχων μπαίνουν:
- Οικόπεδα εντός σχεδίου πόλης και οικισμών.
- Εκτάσεις σε ακτίνα 100 μέτρων από τα όρια οικισμών (εφόσον δεν διέπονται από τη δασική νομοθεσία).
- Εκτός σχεδίου γήπεδα στα οποία υπάρχει κτίσμα.
Υπόχρεοι είναι όλοι όσοι έχουν εμπράγματο δικαίωμα (ιδιοκτήτες, επικαρπωτές) αλλά και οι μισθωτές ή υπομισθωτές των συγκεκριμένων χώρων.
Το «ψηφιακό μάτι» και η κρίσιμη προθεσμία της 15ης Ιουνίου
Η διαδικασία έχει πλέον πλήρως ψηφιοποιηθεί μέσω του Εθνικού Μητρώου Τήρησης Μέτρων Προληπτικής Πυροπροστασίας. Η πλατφόρμα παραμένει ανοιχτή για δηλώσεις, με καταληκτική ημερομηνία τη 15η Ιουνίου. Η υποβολή της δήλωσης αποτελεί το πρώτο βήμα συμμόρφωσης, καθώς βεβαιώνει ότι ο ιδιοκτήτης προέβη στις απαραίτητες ενέργειες απομάκρυνσης της καύσιμης ύλης.
Για όσους στερούνται ψηφιακών δεξιοτήτων, προβλέπεται κατ’ εξαίρεση η φυσική υποβολή της δήλωσης απευθείας στη Διεύθυνση Προληπτικής Πυροπροστασίας του Πυροσβεστικού Σώματος.
Οι νέες κυρώσεις: Από τα πρόστιμα στη φυλάκιση
Το νέο πλαίσιο είναι αισθητά πιο αυστηρό σε σύγκριση με το παρελθόν, με στόχο να αποφευχθεί η περσινή εικόνα, όπου μεγάλο ποσοστό των προστίμων παρέμεινε ανείσπρακτο.
| Είδος Παράβασης | Ποινή / Πρόστιμο | Παρατηρήσεις |
| Μη καθαρισμός | 1€ ανά τ.μ. | Ελάχιστο ποσό 200€. Διπλασιασμός από πέρυσι. |
| Μη υποβολή δήλωσης | 500€ | Επιβάλλεται από τον οικείο Δήμο. |
| Μη τήρηση μέτρων | 100€ | Επιβάλλεται από το Πυροσβεστικό Σώμα. |
| Ψευδής Δήλωση | 5.000€ & 6 μήνες φυλάκιση | Ποινική δίωξη πέρα από το διοικητικό πρόστιμο. |
Σημαντικό: Οι έλεγχοι από τους Δήμους θα είναι δειγματοληπτικοί και θα διενεργούνται καθ’ όλη τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου (Ιούνιος – Οκτώβριος). Η υποχρέωση δεν εξαντλείται στον εφάπαξ καθαρισμό, αλλά στη διατήρηση του οικοπέδου σε καθαρή κατάσταση.
Τεχνικές προδιαγραφές καθαρισμού & κόστος εργασιών
Ένας σωστός καθαρισμός, σύμφωνα με τα τεχνικά πρότυπα πυροπροστασίας, περιλαμβάνει:
- Απομάκρυνση βιομάζας: Ξερά χόρτα, πεσμένα φύλλα και σπασμένα κλαδιά.
- Διαχείριση βλάστησης: Αποκλάδωση των χαμηλών κλαδιών των δέντρων και αραίωση των θάμνων που λειτουργούν ως «γέφυρα» για τη φωτιά.
- Αποκομιδή εύφλεκτων υλικών: Απομάκρυνση σκουπιδιών ή εγκαταλελειμμένων υλικών που ευνοούν την ανάφλεξη.
Το κόστος των εργασιών στην αγορά διαμορφώνεται ανάλογα με την έκταση και την πυκνότητα της βλάστησης:
- Έως 300 τ.μ.: 200€ – 350€
- 300 – 1.000 τ.μ.: 350€ – 600€
- Άνω των 1.000 τ.μ.: Από 600€ έως και πάνω από 1.200€.
Αυτεπάγγελτες παρεμβάσεις και ενστάσεις
Σε περίπτωση που ένας ιδιοκτήτης αμελήσει τις υποχρεώσεις του, ο Δήμος έχει το δικαίωμα αυτεπάγγελτου καθαρισμού. Μετά την κοινοποίηση του προστίμου, ο πολίτης έχει 10 ημέρες για ένσταση. Αν αυτή απορριφθεί, τα συνεργεία του Δήμου επεμβαίνουν εντός 5 ημερών, χρεώνοντας το σύνολο της δαπάνης στον υπόχρεο. Για περιφραγμένους χώρους, απαιτείται προηγούμενη αυτοψία από την Πυροσβεστική για την πιστοποίηση του κινδύνου.
