- Οι πλατφόρμες ηλεκτρονικού εμπορίου που στέλνουν δέματα από χώρες εκτός ΕΕ απευθείας σε καταναλωτές της ΕΕ θα αντιμετωπίζονται ως υπεύθυνοι εισαγωγείς
- Νέα τέλη χειρισμού για εμπορεύματα που παραγγέλνονται απευθείας από χώρες εκτός ΕΕ θα τεθούν σε ισχύ το αργότερο την 1η Νοεμβρίου 2026
- Το πανευρωπαϊκό σύστημα πληροφορικής με την ονομασία Data Hub θα αντικαταστήσει περισσότερα από 111 υπάρχοντα συστήματα
- Νέα τελωνειακή αρχή της ΕΕ πρόκειται να ιδρυθεί στη Λιλ
Την Τετάρτη, οι ευρωβουλευτές ενέκριναν μια σημαντική μεταρρύθμιση του Τελωνειακού Κώδικα της ΕΕ, η οποία εισάγει αυστηρότερους κανόνες για το ηλεκτρονικό εμπόριο και θεσπίζει μια νέα τελωνειακή αρχή.
Οι νέοι κανόνες θεσπίζουν τέλος διαχείρισης για κάθε αντικείμενο που αγοράζεται από ηλεκτρονικά καταστήματα εκτός ΕΕ και αποστέλλεται απευθείας στους καταναλωτές της ΕΕ. Αυτό θα βοηθήσει στην κάλυψη του συνεχώς αυξανόμενου κόστους διαχείρισης της χιονοστιβάδας μεμονωμένων δεμάτων. Το τέλος διαχείρισης θα καταβάλλεται από την ίδια οντότητα που είναι υπεύθυνη για την πληρωμή άλλων τελωνειακών τελών για το ίδιο δέμα, ώστε να αποφευχθεί η μετακύλιση του κόστους στους καταναλωτές. Το ακριβές ποσό του τέλους διαχείρισης θα καθορίζεται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και θα αναθεωρείται κάθε δύο χρόνια ώστε να παραμένει ανάλογο με το πραγματικό κόστος. Τα κράτη μέλη θα αρχίσουν να εισπράττουν το τέλος το αργότερο από την 1η Νοεμβρίου 2026.
Ευθύνη πλατφόρμας
Οι πωλητές και οι πλατφόρμες που διευκολύνουν τις εξ αποστάσεως πωλήσεις αγαθών από χώρες εκτός ΕΕ απευθείας σε πελάτες της ΕΕ θα αντιμετωπίζονται ως εισαγωγείς. Αυτό θα τους υποχρεώνει να παρέχουν στις τελωνειακές αρχές όλα τα απαιτούμενα δεδομένα, να καταβάλλουν ή να εγγυώνται τυχόν χρεώσεις και να διασφαλίζουν ότι τα αγαθά που αποστέλλονται στην Ευρώπη συμμορφώνονται με τη νομοθεσία της ΕΕ. Για να διασφαλιστεί η λογοδοσία, αυτές οι εταιρείες πρέπει να είναι εγκατεστημένες στην ΕΕ ή να εκπροσωπούνται από οντότητα με έδρα την ΕΕ που διαθέτει είτε καθεστώς εξουσιοδοτημένου οικονομικού φορέα (AEO) είτε καθεστώς έμπιστου εμπόρου. Αυτό θα πρέπει να αποτρέπει τη χρήση εικονικών εταιρειών για την παράκαμψη των νέων κανόνων.
Για να δοθούν κίνητρα για χύδην αποστολές που ελέγχονται ευκολότερα από τις τελωνειακές αρχές, οι πωλητές και οι πλατφόρμες εκτός ΕΕ ενθαρρύνονται να λειτουργούν αποθήκες στην ΕΕ. Οι ενδοενωσιακές αποστολές πελατών τους θα επωφελούνται από χαμηλότερο τέλος χειρισμού, υπό την προϋπόθεση ότι τα προϊόντα τους εισάγονται σε συλλογικές συσκευασίες και σε αρκετά μεγάλες ποσότητες ώστε οι τελωνειακοί έλεγχοι να είναι πιο αποτελεσματικοί.
Οι εταιρείες που αγνοούν επανειλημμένα τους κανόνες της ΕΕ ενδέχεται να τιμωρηθούν με πρόστιμο τουλάχιστον 1% (και έως 6%) της συνολικής αξίας των αγαθών που εισήχθησαν στην ΕΕ τους προηγούμενους 12 μήνες. Επιπλέον, οι τελωνειακές αρχές μπορούν να αναστείλουν, να ανακαλέσουν ή να ακυρώσουν την ιδιότητά τους ως έμπιστου εμπόρου ή ΕΟΦ και να τις επισημάνουν ως επιχειρήσεις υψηλού κινδύνου.
Απλοποίηση διαδικασιών και περιβάλλοντος πληροφορικής
Οι εταιρείες εισαγωγών-εξαγωγών που ακολουθούν τους κανόνες και συμφωνούν να συνεργάζονται με διαφάνεια με τις τελωνειακές αρχές μπορούν να επωφεληθούν από ένα απλοποιημένο καθεστώς «εμπιστοσύνης και ελέγχου». Αυτό αρχικά θα απαιτεί από αυτές να υποβάλλονται σε έλεγχο και να παρέχουν στις τελωνειακές αρχές πρόσβαση στα ηλεκτρονικά τους συστήματα. Σε αντάλλαγμα, οι αποστολές τους θα ελέγχονται λιγότερο συχνά και θα έχουν μεγαλύτερη ευελιξία όσον αφορά την πληρωμή δασμών και τελών. Η τρέχουσα ιδιότητα ΕΟΦ θα παραμείνει επίσης σε ισχύ, ώστε να διατηρείται το τελωνειακό καθεστώς προσβάσιμο σε μικρότερους οικονομικούς φορείς.
Κόμβος Δεδομένων της ΕΕ
Η μεταρρύθμιση θα δημιουργήσει ένα νέο πανευρωπαϊκό σύστημα τελωνειακών πληροφοριών που ονομάζεται EU Data Hub, το οποίο θα διαχειρίζεται η νεοσύστατη τελωνειακή αρχή της ΕΕ (EUCA). Θα είναι διαθέσιμο για προαιρετική χρήση έως το 2031 και θα καταστεί υποχρεωτικό έως το 2034. Ο κόμβος δεδομένων θα αντικαταστήσει τουλάχιστον 111 συστήματα λογισμικού που χρησιμοποιούνται σήμερα από τις τελωνειακές αρχές στην Ευρώπη. Για τις εταιρείες, θα κάνει τη δήλωση εμπορευμάτων και την επικοινωνία με τις τελωνειακές αρχές ευκολότερη και ταχύτερη. Για τις τελωνειακές αρχές, θα βελτιώσει την ανάλυση κινδύνου χάρη στη διαθεσιμότητα ολοκληρωμένων δεδομένων, καθώς και θα διευκολύνει τη διασυνοριακή συνεργασία.
Νέα τελωνειακή αρχή της ΕΕ
Η μεταρρύθμιση ιδρύει επίσης την EUCA, στη Λιλ της Γαλλίας. Η αρχή αναμένεται να τεθεί σε πλήρη λειτουργία αμέσως. Οι κύριες αρμοδιότητές της θα είναι ο συντονισμός της μελλοντικής τελωνειακής συνεργασίας, η διασφάλιση της διαχείρισης κινδύνων και η διαχείριση του κόμβου δεδομένων.
Επόμενα βήματα
Το Συμβούλιο έχει ήδη δώσει την τελική επίσημη συμφωνία του για τη μεταρρύθμιση , επομένως το πράσινο φως του Κοινοβουλίου αποτελεί το τελικό βήμα της διαδικασίας. Η μεταρρύθμιση θα υπογραφεί επίσημα και θα γίνει νόμος την Τετάρτη στις 16:00 CEST και θα δημοσιευτεί στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ το συντομότερο δυνατό. Θα τεθεί σε ισχύ μία ημέρα αργότερα και τα κράτη μέλη θα πρέπει να αρχίσουν να εφαρμόζουν πλήρως τους νέους κανόνες μετά από 12 μήνες.
Παραθέτω
Ο εισηγητής Dirk Gotink (ΕΛΚ, Ολλανδία) δήλωσε: «Αυτή είναι η μεγαλύτερη μεταρρύθμιση των ευρωπαϊκών τελωνείων από το 1968, η οποία υποστηρίζει το εμπόριο και την επιβολή των κανόνων της ΕΕ. Ως εισηγητής, έχω δει από πρώτο χέρι το τσουνάμι των κινεζικών δεμάτων που παραβιάζουν τους κανόνες της ΕΕ, δεν πληρώνουν φόρους και κατακλύζουν τα τελωνεία μας. Τερματίζουμε το εξαιρετικά τοξικό επιχειρηματικό μοντέλο των φθηνών, μη συμμορφούμενων και επικίνδυνων εισαγωγών από την Κίνα υπέρ του εμπορίου που βασίζεται στα πρότυπά μας και στον πιο δίκαιο ανταγωνισμό. Δίνουμε επιτέλους στους 80.000 τελωνειακούς υπαλλήλους της Ευρώπης τα μέσα που χρειάζονται για να προστατεύσουν τους καταναλωτές και τις επιχειρήσεις για τις επόμενες δεκαετίες».
Φόντο
Η Επιτροπή ξεκίνησε την ολοκληρωμένη μεταρρύθμιση του Τελωνειακού Κώδικα τον Μάιο του 2023 ως αντίδραση στην συνεχώς αυξανόμενη εισροή μεμονωμένων δεμάτων από ηλεκτρονικά καταστήματα εκτός ΕΕ. Αυτά υπερφορτώνουν τις τελωνειακές αρχές της ΕΕ και προσφέρουν μια πύλη εισόδου στην ΕΕ για μη ασφαλή προϊόντα.
