ΠΕΡΙΛΗΨΗ
ν. 1406/83 – Πρόστιμα (Λοιπά) – Πρόστιμο για ανυποταξία – Η κήρυξη μη καταταγέντος στρατεύσιμου ως ανυπότακτου λαμβάνει χώρα μετά την παρέλευση εξαμήνου από την ημερομηνία υποχρέωσής του για κατάταξη, εφόσον, όμως, έχει τηρηθεί η αναλυτικώς διαλαμβανόμενη στον νόμο διαδικασία – Η νόμιμη επίδοση σημειώματος κατάταξης αποτελεί το πρώτο στάδιο της προβλεπόμενης από τον νόμο διαδικασίας ανεύρεσης των στρατεύσιμων, ώστε σε περίπτωση αδικαιολόγητης μη εμφάνισής τους για κατάταξη να κηρυχθούν αυτοί ανυπότακτοι. – Εν προκειμένω, δεν αποδεικνύεται ότι πράγματι επιδόθηκε στον προσφεύγοντα το σχετικό σημείωμα κατάταξής του – Απορριπτέος ως αλυσιτελής ο ισχυρισμός του καθ`ού περί δυνατότητας προσωποποιημένης ενημέρωσης του προσφεύγοντος μέσω του διαδικτυακού τόπου του Νομικού Σώματος των Ενόπλων Δυνάμεων («www.stratologia.gr»), διότι η δυνατότητα αυτή δεν απαλλάσσει το καθ’ ου από την υποχρέωση κοινοποίησης στον ενδιαφερόμενο του σημειώματος κατάταξής του – Ενόψει τη μη τήρησης της προβλεπόμενης εκ του νόμου διαδικασίας για την κλήση του προσφεύγοντος προς κατάταξη, αλλά και της κήρυξης αυτού ως ανυπότακτου πριν από την παρέλευση εξάμηνης αναζήτησής του, μη νομίμως κηρύχθηκε ανυπότακτος και εκδόθηκε σε βάρος του η προσβαλλόμενη απόφαση επιβολής προστίμου – Δέχεται την προσφυγή.
ΤΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΠΡΩΤΟΔΙΚΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ
ΤΜΗΜΑ ΣΤ’
ΜΟΝΟΜΕΛΕΣ
Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του, στις 14 Ιουνίου 2024, με δικαστή τη Θεοπούλα Θεοδωρίδου, Πρωτοδίκη Δ.Δ., και γραμματέα τη Σοφία Ορφανίδου, δικαστική υπάλληλο,
για να δικάσει την προσφυγή με αριθμό καταχώρισης ΠΡ…/20-4-2023 και Ε.Α.Υ. …,
του … του …, κατοίκου … Γερμανίας (…), για τον οποίο παραστάθηκε, με την κατατεθείσα στις 13-6-2024 έγγραφη δήλωση, κατ’ άρθρο 133 παρ. 2 του Κώδικα Διοικητικής Δικονομίας, η πληρεξούσια δικηγόρος Ασημίνα Αγγελοπούλου,
κατά του Ελληνικού Δημοσίου, που εκπροσωπείται νομίμως από τον Υπουργό Οικονομικών, για τον οποίο παραστάθηκε, με την κατατεθείσα στις 11-6-2024 έγγραφη δήλωση, κατ’ άρθρο 133 παρ. 2 του Κώδικα Διοικητικής Δικονομίας, η δικαστική πληρεξούσια του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους Δήμητρα Μάρα.
Μετά τη συνεδρίαση, το Δικαστήριο μελέτησε τη δικογραφία σύμφωνα με τον Νόμο.
Η κρίση του είναι η εξής:
1. Επειδή, με την κρινόμενη προσφυγή, για την άσκηση της οποίας καταβλήθηκε το νόμιμο παράβολο (βλ. το ήδη δεσμευμένο ηλεκτρονικό παράβολο με κωδικό …), ζητείται, παραδεκτώς, η ακύρωση της από 27-12-2022 απόφασης του Διευθυντή της Στρατολογικής Υπηρεσίας Κεντρικής Μακεδονίας του Γενικού Επιτελείου Εθνικής Άμυνας, με την οποία επιβλήθηκε σε βάρος του προσφεύγοντος πρόστιμο, ποσού 6.000 ευρώ, για την από 19-7-2022 ανυποταξία του.
3. Επειδή, στον ν. 3421/2005 «Στρατολογία των Ελλήνων και άλλες διατάξεις» (Α’ 302) ορίζεται στο άρθρο 1 παρ. 1: «Όλοι οι Έλληνες, από την 1η Ιανουαρίου του έτους κατά το οποίο διανύουν το δέκατο ένατο έτος μέχρι την 31η Δεκεμβρίου του έτους κατά το οποίο συμπληρώνουν το τεσσαρακοστό πέμπτο έτος της ηλικίας τους, έχουν υποχρέωση στράτευσης στις Ένοπλες Δυνάμεις, σύμφωνα με τις διατάξεις του νόμου αυτού», στο άρθρο 9 παρ. 1: «Η καταγραφή όλων των αρρένων Ελλήνων γίνεται από τα στρατολογικά γραφεία και τις λοιπές στρατολογικές υπηρεσίες των Ενόπλων Δυνάμεων, με βάση τα μητρώα αρρένων, τα προξενικά μητρώα και τους στρατολογικούς πίνακες που συντάσσονται, τηρούνται και ενημερώνονται σύμφωνα με τις διατάξεις του ειδικού νόμου», στο άρθρο 25: «1. Αναβάλλεται η κατάταξη στις Ένοπλες Δυνάμεις όσων έχουν την ιδιότητα του μόνιμου κατοίκου εξωτερικού. Ως μόνιμοι κάτοικοι εξωτερικού για την εφαρμογή του παρόντος νόμου θεωρούνται όσοι πληρούν μία από τις παρακάτω προϋποθέσεις: α. Έχουν κύρια και μόνιμη εγκατάσταση στο εξωτερικό για ένδεκα τουλάχιστον συνεχόμενα έτη, σε μία ή περισσότερες χώρες. β. Έχουν βιοποριστική εγκατάσταση και κατοικούν στο εξωτερικό για επτά τουλάχιστον συνεχόμενα έτη, σε μία ή περισσότερες χώρες. 2. Για την εφαρμογή των διατάξεων της προηγούμενης παραγράφου: […] δ. Η απόδειξη της συνδρομής των προϋποθέσεων της παραγράφου 1 του παρόντος άρθρου γίνεται με πιστοποιητικό που εκδίδεται από τις αρμόδιες ελληνικές προξενικές αρχές. ε. Η αίτηση και η πιστοποίηση υποβάλλονται στο αρμόδιο στρατολογικό γραφείο οποτεδήποτε μετά την 1η Ιανουαρίου που ο ενδιαφερόμενος διανύει το δέκατο ένατο έτος της ηλικίας του. […] 3. Όσοι διετέλεσαν οποτεδήποτε ή τελούν σε ανυποταξία, με την υπαγωγή τους στις διατάξεις του παρόντος άρθρου εξαιρούνται από την πρόσκληση ή τις προσκλήσεις για τις οποίες κηρύχθηκαν ανυπότακτοι, εξαλείφεται το αξιόποινο της ανυποταξίας με παραγραφή, αίρονται οι ποινικές συνέπειες και οι σχετικές δικογραφίες τίθενται στο αρχείο με πράξη του εισαγγελέα του αρμόδιου στρατιωτικού δικαστηρίου. […]», στο άρθρο 31, όπως οι παράγραφοι 1 και 4 αυτού ίσχυαν κατά τον κρίσιμο εν προκειμένω χρόνο της κλήσης του προσφεύγοντος για κατάταξη, δηλαδή μετά την αντικατάστασή τους από τις διατάξεις του άρθρου 18 περ. 11 του ν. 4609/2019 (Α’ 67): «1. Οι στρατεύσιμοι καλούνται για κατάταξη στις Ένοπλες Δυνάμεις με απόφαση του Υπουργού Εθνικής Άμυνας, που εκδίδεται ύστερα από εισήγηση του Αρχηγού του Γενικού Επιτελείου του οικείου Κλάδου των Ενόπλων Δυνάμεων, κοινοποιείται σε όλες τις αρμόδιες αρχές και δεν δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Με την ίδια απόφαση καθορίζονται οι μονάδες και οι ημερομηνίες κατάταξης. Η γνωστοποίηση της κλήσης για κατάταξη στους ενδιαφερομένους είναι δυνατόν να γίνεται και με τη χρήση ηλεκτρονικών μεθόδων και δικτυακών υποδομών, σύμφωνα με τις διατάξεις του ν. 3979/2011 (Α’ 138). […] 4. Οι καλούμενοι για κατάταξη υποχρεούνται να κατατάσσονται την τασσόμενη ημερομηνία ή προθεσμία και στις μονάδες που καθορίζονται με την απόφαση πρόσκλησης της παραγράφου 1. Αν για λόγους αντικειμενικής αδυναμίας δεν κατατάσσονται, οφείλουν να παρουσιάζονται με την επίδειξη της κλήσης για κατάταξη, σε οποιαδήποτε στρατιωτική ή αστυνομική αρχή για να δηλώσουν τους λόγους αδυναμίας. Στην περίπτωση αυτή τεκμαίρεται ότι έχουν καταταχθεί εμπρόθεσμα αν παρουσιαστούν στις μονάδες κατάταξης μέσα σε πέντε (5) ημέρες από την καθοριζόμενη ημερομηνία κατάταξής τους και εφόσον οι προαναφερόμενες αρχές έχουν διαπιστώσει τους λόγους της αντικειμενικής αδυναμίας. […]» και στο άρθρο 51: «1. Ανυπότακτοι κηρύσσονται όσοι, μετά από γενική ή ειδική πρόσκληση για κατάταξη στις Ένοπλες Δυνάμεις, δεν κατατάσσονται στις ορισμένες ημερομηνίες ή προθεσμίες στις μονάδες κατάταξης. 2. Η ανυποταξία αρχίσει από την επόμενη της οριζόμενης ημέρας για κατάταξη ή, εφόσον ορίζεται προθεσμία κατάταξης, από την επόμενη της τελευταίας ημέρας. Δεν εφαρμόζονται στην προκείμενη περίπτωση οι περί προθεσμιών διατάξεις του Αστικού Κώδικα. 3. Η ανυποταξία διακόπτεται, αποκλειστικά και περιοριστικά: α. Με τη συμπλήρωση του τεσσαρακοστού πέμπτου έτους της ηλικίας του ανυπότακτου. β. Με την κατάταξη στις Ένοπλες Δυνάμεις. γ. Με τη σύλληψη για την ανυποταξία. δ. Με την παρουσίαση του ανυπότακτου σε οποιαδήποτε στρατιωτική αρχή για τη διακοπή της ανυποταξίας του. […] 4. Η ανυποταξία, ανάλογα με την κατάσταση στην οποία διατελεί η Χώρα κατά την ημερομηνία έναρξής της, διακρίνεται σε ανυποταξία ειρήνης, μερικής ή γενικής επιστράτευσης και πολέμου, ανάλογα δε με τον τόπο διαμονής του ανυπότακτου κατά την έναρξη της ανυποταξίας, σε εσωτερικού και εξωτερικού. […] Οι ανυπότακτοι εξωτερικού ή εσωτερικού μεταπίπτουν στην κατηγορία του ανυπότακτου εσωτερικού ή εξωτερικού αντίστοιχα εφόσον μεταβληθεί ο τόπος της διαμονής τους. 5. Στους ανυπότακτους επιβάλλονται οι προβλεπόμενες από το Στρατιωτικό Ποινικό Κώδικα ποινικές κυρώσεις, χρηματικό πρόστιμο το οποίο έχει προσωποπαγή χαρακτήρα, καθώς και οι στερήσεις και απαγορεύσεις που προβλέπονται από τα άρθρα 53 και 54 του παρόντος. 6. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών και Εθνικής Άμυνας, που δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, καθορίζονται το ύψος του χρηματικού προστίμου, που επιβάλλεται στους ανυπότακτους, σύμφωνα με την προηγούμενη παράγραφο, η διαδικασία, καθώς και κάθε άλλη λεπτομέρεια αναγκαία για την καταβολή του».
4. Επειδή, κατ’ εξουσιοδότηση, μεταξύ άλλων, του παραπάνω άρθρου 31 παρ. 1 του ν. 3421/2005, εκδόθηκε η Φ.429.1/3/15002/2006 απόφαση των Υπουργών Εθνικής Άμυνας και Δημόσιας Τάξης «Ρύθμιση θεμάτων κατάταξης στρατευσίμων και εφέδρων και αναζήτησης μη καταταγέντων» (Β’ 14), στην οποία ορίζεται στο άρθρο 1: «Η κατάταξη των στρατευσίμων και των ανυποτάκτων γίνεται με την αποστολή σ’ αυτούς Σημειωμάτων Κατάταξης από τα αρμόδια Στρατολογικά Γραφεία. Τα Στρατολογικά Γραφεία αποστέλλουν έγκαιρα τα Σημειώματα Κατάταξης στις αρμόδιες υπηρεσίες της Ελληνικής Αστυνομίας, ανάλογα με τον τόπο κατοικίας των καλουμένων, για την παραπέρα επίδοσή τους σ’ αυτούς. Η επίδοση των Σημειωμάτων Κατάταξης γίνεται είτε αυτοπρόσωπα στον ίδιο τον υπόχρεο για κατάταξη, είτε σε κάποιον από εκείνους που, έστω και προσωρινά, διαμένουν μαζί του. Αν το πρόσωπο, στο οποίο πρόκειται να γίνει η επίδοση, απουσιάζει από τον τόπο της κατοικίας του και η διαμονή του είναι άγνωστη, η επίδοση γίνεται στη σύζυγο ή σ’ έναν από τους γονείς ή αδελφούς ή άλλους συγγενείς εξ αίματος ή αγχιστείας έως και τον τρίτο βαθμό. Από όλα τα ανωτέρω πρόσωπα εξαιρούνται όσοι κατά την ανεξέλεγκτη αντίληψη αυτού που κάνει την επίδοση είναι μικρότεροι από δεκαεπτά (17) ετών ή ψυχικά ασθενείς ή προφανώς μεθυσμένοι. Εφόσον επίκειται άμεση κατάταξη είναι δυνατή η επίδοση των Σημειωμάτων Κατάταξης από τα Στρατολογικά Γραφεία ή η αποστολή τους με τηλεομοιοτυπικό τρόπο στην αρμόδια υπηρεσία της Ελληνικής Αστυνομίας για παραπέρα επίδοσή τους. […] 2. Αυτός που ενεργεί την επίδοση συντάσσει αποδεικτικό επίδοσης των Σημειωμάτων Κατάταξης στον τόπο όπου αυτή γίνεται, στο οποίο υπογράφει και σημειώνει το βαθμό, το ονοματεπώνυμο, την ημερομηνία επίδοσης – παραλαβής και το ονοματεπώνυμο του παραλήπτη ο οποίος και υπογράφει για την παραλαβή του. Σε περίπτωση που ο παραλήπτης δεν είναι ο καλούμενος σημειώνεται και ο βαθμός συγγένειάς του με αυτόν ή η ιδιότητά του σύμφωνα με τα οριζόμενα στην προηγούμενη παράγραφο του παρόντος άρθρου. Το αποδεικτικό αποστέλλεται αμέσως στο αρμόδιο Στρατολογικό Γραφείο» και στο άρθρο 3: «Για τους στρατεύσιμους, εφέδρους και ανυπότακτους που καλούνται για κατάταξη και δεν παρουσιάζονται στις Μονάδες Κατάταξης, τα Στρατολογικά Γραφεία αποστέλλουν επείγοντα έγγραφα αναζήτησής τους στα κατά τόπους Αστυνομικά Τμήματα, προκειμένου να εξακριβώσουν τους λόγους της μη κατάταξής τους. Σε περίπτωση που από τις απαντήσεις των αστυνομικών υπηρεσιών δεν προκύψουν στοιχεία για τους αναζητούμενους ή αυτά που θα προκύψουν δεν είναι επαρκή για τον εντοπισμό τους, τα Στρατολογικά Γραφεία θα απευθύνονται και σε άλλες Υπηρεσίες της Ελληνικής Αστυνομίας για την άντληση περισσοτέρων και ακριβέστερων στοιχείων. Η όλη διαδικασία της αναζήτησης των προσώπων της κατηγορίας αυτής δεν θα υπερβαίνει τους 6 μήνες από την ημερομηνία υποχρέωσής τους για κατάταξη. Καθ’ όλο το ως άνω χρονικό διάστημα τα Στρατολογικά Γραφεία θα διενεργούν αλληλογραφίες και υπομνήσεις στις αρχές με τις οποίες θ’ αλληλογραφούν για τον εντοπισμό των μη καταταγέντων. Μετά την παρέλευση του 6μήνου τα Στρατολογικά Γραφεία θα κηρύσσουν ανυπότακτους τους μη καταταγέντες στρατευσίμους και εφέδρους που δεν εντοπίστηκαν και θα ενημερώνουν τις αρμόδιες στρατιωτικές δικαστικές και αστυνομικές αρχές». Περαιτέρω, στο άρθρο 17 της Φ.429.1/5/150045/18-1-2006 απόφασης του Υφυπουργού Εθνικής Άμυνας «Ρύθμιση ορισμένων στρατολογικών θεμάτων» (Β’ 34) προβλέπεται: «1. Οι στρατεύσιμοι μετά την 1η Ιανουαρίου του έτους που διανύουν το 19ο έτος της ηλικίας τους καλούνται για κατάταξη με την κλάση αρχικά. Όσοι μετά την αρχική πρόσκληση της κλάσης τους ανήκουν σε κατηγορία, που δικαιολογεί τη νόμιμη παραμονή τους έξω από τις τάξεις των Ενόπλων Δυνάμεων, καλούνται να καταταγούν όταν δημιουργούνται λόγοι για κατάταξη […] 2. Όσοι κηρύσσονται ανυπότακτοι καλούνται για κατάταξη με κάθε ΕΣΣΟ [Εκπαιδευτική Σειρά Στρατευσίμων Οπλιτών]. Οι Στρατολογικές Υπηρεσίες αποστέλλουν, περιοδικά κατά τη διάρκεια της ανυποταξίας, σημειώματα κατάταξης στους ανυπότακτους. Σε περίπτωση διακοπής της ανυποταξίας τους, προγραμματίζονται για κατάταξη με την πρώτη υπόχρεη ΕΣΣΟ, αφότου τα σχετικά έγγραφα που πιστοποιούν τη διακοπή, κατατεθούν ή περιέλθουν στις Στρατολογικές Υπηρεσίες και, εάν δεν καταταχθούν, κηρύσσονται εκ νέου ανυπότακτοι. Διακοπή ανυποταξίας, κατ’ εφαρμογή της περίπτ. δ’ της παρ. 3 του άρθρου 51 του ν. 3421/2005, επέρχεται μόνο με την αυτοπρόσωπη παρουσίαση του ίδιου και τη σύνταξη σχετικής έκθεσης διακοπής ανυποταξίας. Μετά την κατάταξή τους, οι Στρατολογικές Υπηρεσίες γνωρίζουν στις οικείες δικαστικές και αστυνομικές αρχές τις μεταβολές διακοπής ανυποταξίας και κατάταξης. Τακτοποίηση ανυποταξίας επέρχεται στις περιπτώσεις που αναδρομική ικανοποίηση αιτήματος χορήγησης οποιουδήποτε ευεργετήματος, που προβλέπεται από τη στρατολογική νομοθεσία, καθιστά νόμιμη τη μη κατάταξη για την οποία κηρύχθηκαν ανυπότακτοι. […] 8. Οι Στρατολογικές Υπηρεσίες, μετά από λεπτομερή έλεγχο των Σημειωμάτων Κατάταξης σε αντιπαραβολή με τις στρατολογικές μερίδες των καλούμενων, διαβιβάζουν έγκαιρα τα Σημειώματα Κατάταξης στα αρμόδια Τμήματα της Ελληνικής Αστυνομίας για την παραπέρα επίδοση αυτών στους καλούμενους. […] 11. Τα Κέντρα και οι Μονάδες κατάταξης ενεργούν σύμφωνα με τις διαταγές των Κλάδων και συντάσσουν καταστάσεις καταταγέντων και μη καταταγέντων τις οποίες διαβιβάζουν στις αρμόδιες Στρατολογικές Υπηρεσίες το συντομότερο δυνατό μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας κατάταξης. Οι Στρατολογικές Υπηρεσίες για όσους έχουν καταταγεί, καταχωρίζουν τις σχετικές μεταβολές, ενώ για όσους δεν έχουν καταταγεί ενεργούν για την αναζήτηση τους. Όσοι δεν κατατάσσονται χωρίς νόμιμο λόγο κηρύσσονται ανυπότακτοι. […]». Εξάλλου, κατ’ εφαρμογή της εξουσιοδοτικής διάταξης του άρθρου 51 παρ. 6 του ν. 3421/2005 εκδόθηκε η Φ.429.1/17/281810/2011 κοινή υπουργική απόφαση των Υπουργών Οικονομικών και Εθνικής Άμυνας «Καθορισμός χρηματικού προστίμου, που επιβάλλεται σε ανυπότακτους και λιποτάκτες» (Β’ 517), με την οποία προβλέπεται, στο άρθρο 1: «Το χρηματικό πρόστιμο, που επιβάλλεται κατ’ εφαρμογή της παραγράφου 5 του άρθρου 51 και της παραγράφου 3 του άρθρου 52 του ν. 3421/2005 (ΦΕΚ Α’ 302) σε ανυπότακτους και λιποτάκτες αντίστοιχα, καθορίζεται ως εξής: α. Στους ανυπότακτους σε έξι χιλιάδες (6.000) ευρώ. β. […]» και στο άρθρο 2: «1. Τα παραπάνω χρηματικά ποσά αποτελούν έσοδα του Δημοσίου, περιέρχονται στον Κρατικό Προϋπολογισμό και αποδίδονται στον ΚΑΕ 3739. 2. Η επιβολή του χρηματικού προστίμου επέρχεται στους ανυπότακτους και στους λιποτάκτες, την επόμενη της ημερομηνίας που υποχρεούνται για κατάταξη ή την ημερομηνία διακοπής της λιποταξίας τους, αντίστοιχα. 3. Το χρηματικό πρόστιμο επιβάλλεται με απόφαση του Διευθυντή του αρμόδιου Στρατολογικού Γραφείου. […]. Η ανωτέρω απόφαση κοινοποιείται στον ανυπότακτο ή στο λιποτάκτη και αντίγραφο αυτής καθώς και του χρηματικού καταλόγου τηρείται στο αρχείο του Στρατολογικού Γραφείου».
5. Επειδή, από τον συνδυασμό των ανωτέρω διατάξεων, συνάγεται ότι η ανυποταξία του υπόχρεου λαμβάνει χώρα μετά την παρέλευση εξαμήνου από την ημερομηνία υποχρέωσής του για κατάταξη, κατόπιν τήρησης της αναλυτικώς διαλαμβανομένης στο νόμο διαδικασίας, δηλαδή, πρωτίστως, της κλήσης του σε κατάταξη, με την αποστολή από το αρμόδιο Στρατολογικό Γραφείο και την επίδοση σε αυτόν του σημειώματος κατάταξης – που επιδίδεται είτε στον ίδιο, είτε σε τυχόν συνοίκους του με σύνταξη σχετικού αποδεικτικού επίδοσης, το περιεχόμενο του οποίου ορίζεται ρητώς στο νόμο – της αποστολής, σε περίπτωση που δεν παρουσιαστεί, επείγοντος εγγράφου αναζήτησης στο Αστυνομικό Τμήμα προς εξακρίβωση των λόγων μη κατάταξης και της αναζήτησης, εφόσον δεν προκύψουν περαιτέρω στοιχεία, μέσω άλλων υπηρεσιών της Ελληνικής Αστυνομίας, με τήρηση σχετικής αλληλογραφίας από το Στρατολογικό Γραφείο (ΔΕφΑθ 1260, 1816/2025, ΔΕφΛαρ 465/2017).
6. Επειδή, στην προκείμενη περίπτωση, από τα στοιχεία της δικογραφίας, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται το Αντίγραφο Φύλλου Μητρώου του προσφεύγοντος από το Τμήμα Εφαρμογής Στρατολογικής Νομοθεσίας του Γενικού Επιτελείου Εθνικής Άμυνας, προκύπτουν τα εξής: Ο προσφεύγων, γεννηθείς το έτος 1998 και εγγεγραμμένος στα Μητρώα Αρρένων του Δήμου …, έλαβε, αρχικώς, την 1-12-2016, αναβολή κατάταξης για λόγους σπουδών έως την 31-12-2021, ως σπουδαστής του Ινστιτούτου Επαγγελματικής Κατάρτισης (ΙΕΚ) …, κατά το σπουδαστικό έτος 2016-2017 (φοίτηση 5 εξάμηνα). Με την…/9-3-2022 αίτησή του προς τη Στρατολογική Υπηρεσία Κεντρικής Μακεδονίας ζήτησε, μετά τη λήξη της παραπάνω αναβολής του, να του χορηγηθεί εκ νέου αναβολή κατάταξης για κοινωνικούς λόγους, δηλώνοντας ότι διαμένει μόνιμα και εργάζεται στη Γερμανία, ενώ δήλωσε τον … ως διεύθυνση εσωτερικού και τη …, Γερμανία ως διεύθυνση εξωτερικού. Με τη …/11-3-2022 απόφαση του Διοικητή της Δ’ Διεύθυνσης Στρατιωτικών Υπηρεσιών, έγινε δεκτό το εν λόγω αίτημά του και χορηγήθηκε στον προσφεύγοντα αναβολή κατάταξης, υποχρεούμενος να καταταγεί με τη 2022 Δ’ Εκπαιδευτική Σειρά Στρατεύσιμων (ΕΣΣΟ), τον Ιούλιο του ίδιου έτους. Στη συνέχεια, στις 20-5-2022, ο προσφεύγων ενημερώθηκε, κατά τα αναφερόμενα στο Αντίγραφο Φύλλου Μητρώου του, μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου στη διεύθυνση που είχε δηλώσει στην προαναφερόμενη από 9-3-2022 αίτησή του, για την υποχρέωση εισόδου στην εφαρμογή κατάταξης του κλάδου του και, στις 6-7-2022, ενημερώθηκε (μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου) για την έκδοση του σημειώματος κατάταξης, υποχρεούμενος να καταταγεί, στις 18-7-2022, στο … Αερομεταφερόμενο Τάγμα Πεζικού. Κατά τα αναφερόμενα, ομοίως, στο Αντίγραφο Φύλλου Μητρώου, στις 14-7-2022, η Στρατολογική Υπηρεσία Κεντρικής Μακεδονίας απέστειλε το εν λόγω σημείωμα κατάταξης προς επίδοση και σε έντυπη μορφή μέσω του Αστυνομικού Τμήματος … και του Γενικού Προξενείου της Ελλάδος στο … . Ωστόσο, ο προσφεύγων δεν κατετάγη, όπως όφειλε, κατά την παραπάνω ημερομηνία (18-7-2022). Ακολούθως, στις 7-10-2022, αναζητήθηκε στο Γενικό Προξενείο της Ελλάδας στο … και, στις 27-12-2022, στο Αστυνομικό Τμήμα …, το οποίο, με το από 2-1-2023 έγγραφό του, ενημέρωσε τη Στρατολογική Υπηρεσία Κεντρικής Μακεδονίας ότι ο προσφεύγων βρισκόταν ήδη από τετραετίας στη Γερμανία και φοιτούσε σε γερμανικό κρατικό σχολείο για να μάθει τη γλώσσα, καθώς και ότι, μετά από τηλεφωνική επικοινωνία μαζί του, είχε δηλώσει ότι είχε ήδη προβεί σε όλες τις προβλεπόμενες ενέργειες προς την παραπάνω Στρατολογική Υπηρεσία. Κατόπιν αυτών, με την προσβαλλόμενη από 27-12-2022 απόφαση του Διευθυντή της Στρατολογικής Υπηρεσίας Κεντρικής Μακεδονίας, ο προσφεύγων κηρύχθηκε ανυπότακτος από την επομένη της ημερομηνίας που υποχρεούτο να καταταγεί, δηλαδή από 19-7-2022, και επιβλήθηκε σε βάρος του χρηματικό πρόστιμο, ποσού 6.000 ευρώ. Παράλληλα, υπεβλήθη σε βάρος του μήνυση ενώπιον του Στρατοδικείου Θεσσαλονίκης και προγραμματίστηκε εκ νέου η κατάταξή του με τη 2023’ Β ΕΣΣΟ (Μάρτιος 2023).
7. Επειδή, με την κρινόμενη προσφυγή, ο προσφεύγων ζητά την ακύρωση της προαναφερόμενης απόφασης επιβολής προστίμου ως μη νόμιμης, ισχυριζόμενος, μεταξύ άλλων, ότι ουδέποτε έλαβε γνώση της υποχρέωσης κατάταξής του στις 18-7-2022, καθώς δεν τηρήθηκε η προβλεπόμενη διαδικασία ενημέρωσής του και δεν του επιδόθηκε το σχετικό σημείωμα κατάταξης, ούτε, άλλωστε, οι αρμόδιες αρχές τον αναζήτησαν επαρκώς, προκειμένου να ενημερωθούν σχετικά με τα αίτια της μη κατάταξής του και της πιθανής νέας διεύθυνση διαμονής του ή της διεύθυνσης διαμονής του στο εξωτερικό.
8. Επειδή, αντιθέτως, το καθ’ ου, με την από 28-8-2023 έκθεση απόψεων του Γενικού Επιτελείου Εθνικής Άμυνας, την από 7-8-2023 έκθεση απόψεων της Στρατολογικής Υπηρεσίας Κεντρικής Μακεδονίας, καθώς και με το νομίμως κατατεθέν υπόμνημά του, υπεραμύνεται της νομιμότητας της προσβαλλόμενης απόφασης και ζητεί την απόρριψη της κρινόμενης προσφυγής, προβάλλοντας ότι η αρμόδια Στρατολογική Υπηρεσία ενήργησε σύμφωνα με το νόμο. Ειδικότερα, προς αντίκρουση του παραπάνω προβαλλόμενου ισχυρισμού, εκτίθεται ότι οι στρατεύσιμοι καλούνται για κατάταξη με Εγκύκλιο Διαταγή του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας (Ε.Δ.Υ.ΕΘ.Α.), η οποία αποτελεί ατομική πράξη γενικού περιεχομένου, αναρτητέα στο διαδίκτυο, και επομένως δεν είναι απαραίτητη η επίδοση του σημειώματος κατάταξης, ενώ, σε κάθε περίπτωση, εν προκειμένω ο προσφεύγων ενημερώθηκε μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου (στις 20-5-2022 και στις 6-7-2022) για την υποχρέωση εισόδου στην εφαρμογή κατάταξης του κλάδου του και την έκδοση του σημειώματος κατάταξης, αντίστοιχα, το οποίο εκδόθηκε και εστάλη σε έντυπη μορφή (στις 14-7-2022) από τη Στρατολογική Υπηρεσία Κεντρικής Μακεδονίας στο Αστυνομικό Τμήμα … και στο Γενικό Προξενείο της Ελλάδας στο … προς επίδοση. Συναφώς υποστηρίζεται ότι ο προσφεύγων είχε τη δυνατότητα να έχει προσωποποιημένη πληροφόρηση μέσω του διαδικτυακού τόπου www.stratologia.gr για την ακριβή διάρκεια της αναβολής του, πλην όμως, δεν μερίμνησε γι’ αυτό.
9. Επειδή, με τα παραπάνω δεδομένα, σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 31 του ν. 3421/2005, όπως ίσχυε κατά τον κρίσιμο χρόνο πριν την τροποποίησή της με το άρθρο 58 του ν. 5018/2023, σε συνδυασμό με τα άρθρα 1 και 3 της Φ.429.1/3/150002/2-1-2006 κοινής υπουργικής απόφασης, η κήρυξη μη καταταγέντος στρατεύσιμου ως ανυπότακτου, λαμβάνει χώρα μετά την παρέλευση εξαμήνου από την ημερομηνία υποχρέωσής του για κατάταξη, εφόσον, όμως, έχει τηρηθεί η αναλυτικώς διαλαμβανόμενη στο νόμο διαδικασία, δηλαδή πρωτίστως, η κλήση του υπόχρεου σε κατάταξη, με την αποστολή από το αρμόδιο Στρατολογικό Γραφείο και την επίδοση σε αυτόν του σημειώματος κατάταξης – που επιδίδεται είτε στον ίδιο, είτε σε τυχόν συνοίκους του με σύνταξη σχετικού αποδεικτικού επίδοσης, το περιεχόμενο του οποίου ορίζεται ρητώς στο νόμο- στη συνέχεια, σε περίπτωση μη ανεύρεσης του στρατεύσιμου, η αποστολή επείγοντος εγγράφου αναζήτησής του στο αρμόδιο Αστυνομικό Τμήμα, προς εξακρίβωση των λόγων μη κατάταξής του και, ακολούθως, εφόσον δεν προκύψουν περαιτέρω στοιχεία, η αναζήτησή του μέσω άλλων υπηρεσιών της Ελληνικής Αστυνομίας, με τήρηση σχετικής αλληλογραφίας από το Στρατολογικό Γραφείο. Ενόψει αυτών, ο ισχυρισμός του καθ’ ου ότι η επίδοση σημειώματος κατάταξης δεν αποτελεί προϋπόθεση κήρυξης του προσφεύγοντος σε ανυποταξία, κρίνεται απορριπτέος ως νόμω αβάσιμος. Στην προκειμένη περίπτωση, ο προσφεύγων κηρύχθηκε ανυπότακτος και επιβλήθηκε σε βάρος του το ένδικο πρόστιμο χωρίς να έχει τηρηθεί η προβλεπόμενη διαδικασία κλήσης του για κατάταξη, δεδομένου ότι από τα στοιχεία του φακέλου δεν αποδεικνύεται ότι πράγματι επιδόθηκε σε αυτόν, από το Αστυνομικό Τμήμα … και το Γενικό Προξενείο της Ελλάδας στο …, το σχετικό σημείωμα κατάταξής του. Εξάλλου, ο ισχυρισμός του καθ’ ου ότι ο προσφεύγων είχε τη δυνατότητα προσωποποιημένης ενημέρωσης μέσω του διαδικτυακού τόπου του Νομικού Σώματος των Ενόπλων Δυνάμεων («www.stratologia.gr») είναι, σε κάθε περίπτωση, απορριπτέος ως αλυσιτελής, διότι η δυνατότητα αυτή δεν απαλλάσσει το καθ’ ου από την υποχρέωση κοινοποίησης στον ενδιαφερόμενο του σημειώματος κατάταξής του. Εξάλλου, η κοινοποίηση του σημειώματος κατάταξης αποτελεί το πρώτο στάδιο της προβλεπόμενης από τον νόμο διαδικασίας ανεύρεσης των στρατεύσιμων, ώστε σε περίπτωση αδικαιολόγητης μη εμφάνισής τους για κατάταξη να κηρυχθούν αυτοί ανυπότακτοι. Κατόπιν αυτών, το Δικαστήριο κρίνει ότι, ενόψει τη μη τήρησης της προβλεπόμενης εκ του νόμου διαδικασίας για την κλήση του προσφεύγοντος προς κατάταξη αλλά και της κήρυξης αυτού ως ανυπότακτου πριν την παρέλευση εξάμηνης αναζήτησής του, μη νομίμως κηρύχθηκε ανυπότακτος και εκδόθηκε σε βάρος του η προσβαλλόμενη απόφαση επιβολής προστίμου, κατά τα βασίμως προβαλλόμενα με την προσφυγή, παρέλκει δε ως αλυσιτελής η εξέταση των λοιπών προβαλλόμενων λόγων.
10. Επειδή, κατ’ ακολουθίαν, η κρινόμενη προσφυγή πρέπει να γίνει δεκτή και να ακυρωθεί η από 27-12-2022 απόφαση του Διευθυντή της Στρατολογικής Υπηρεσίας Κεντρικής Μακεδονίας. Το καταβληθέν παράβολο πρέπει να αποδοθεί στον προσφεύγοντα (άρθρο 277 παρ.9 εδ.α του Κ.Δ.Δ.), ενώ κατ’ εκτίμηση των περιστάσεων, πρέπει να απαλλαγεί το καθ’ ου από τα δικαστικά έξοδα του προσφεύγοντος (άρθρο 275 παρ.1 εδ. τελευταίο του Κ.Δ.Δ.).
ΔΙΑ ΤΑΥΤΑ
Δέχεται την προσφυγή.
Ακυρώνει την από 27-12-2022 απόφασης του Διευθυντή της Στρατολογικής Υπηρεσίας Κεντρικής Μακεδονίας του Γενικού Επιτελείου Εθνικής Άμυνας, με την οποία επιβλήθηκε σε βάρος του προσφεύγοντος πρόστιμο, ποσού 6.000 ευρώ, για την από 19-7-2022 ανυποταξία του.
Διατάσσει την απόδοση του καταβληθέντος παραβόλου στον προσφεύγοντα.
Απαλλάσσει το καθ’ ου από τα δικαστικά έξοδα του προσφεύγοντος.
Η απόφαση δημοσιεύτηκε σε έκτακτη δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριο του Δικαστηρίου αυτού, στις 26-6-2025.
Η ΔΙΚΑΣΤΗΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ
