Αρ. Πρ: 27491
Ημ/νία: 13.10.2026
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ
ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ
ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΣΦΑΛΙΣΕΩΝ
ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΉΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΑΡΟΧΩΝ ΚΥΡΙΑΣ ΣΥΝΤΑΞΗΣ (Δ17)
Διεύθυνση Πληροφορίες Τηλέφωνο Ηλ. Ταχ. : Σταδίου 29, 105 59, Αθήνα : Θ. Λυκουργιάς, Χρ. Γκιουλέκα Τηλέφωνο :2131516815, – 6786 Ηλ. Ταχ :synparoxes@ypekyp.gov.g
ΠΡΟΣ: e-ΕΦΚΑ Γενική Δ/νση Οικονομικών Υπηρεσιών gd.oikon@efka.gov.gr
ΚΟΙΝ : 1.e-ΕΦΚΑ α)Γραφείο Διοικητή e-ΕΦΚΑ, κου Α. Βαρβέρη dioikitis@efka.gov.gr β)Γενική Δ/νση Συντάξεων gd.sintaxeon@efka.gov.gr γ)Γενική Δ/νση Συντάξεων Δημοσίου Τομέα gd.sintaxeondt@efka.gov.gr
2.Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης Γραφείο Γενικού Γραμματέα Κοινωνικών Ασφαλίσεων, κου Κ. Τσαγκαρόπουλου ενταύθα
ΘΕΜΑ: «Παροχή οδηγιών σχετικά με τον τρόπο εφαρμογής του αρ. 43 του ν. 5316/2026 (ΦΕΚ Α΄ 105/6.7.2026) σε περίπτωση συνύπαρξης παλαιάς και μεταγενέστερης οφειλής από αχρεωστήτως καταβληθείσες παροχές»
Σχετ: α) Το α.π. 2678560/14.9.2026 έγγραφο της Γενικής Δ/νσης Οικονομικών Υπηρεσιών του e-ΕΦΚΑ
Σε απάντηση του ανωτέρω σχετικού εγγράφου σας, με το οποίο ζητούνται οδηγίες σχετικά με τον τρόπο εφαρμογής των διατάξεων του αρ. 43 του ν. 5316/2026, αναφορικά με την αναζήτηση αχρεωστήτως καταβληθεισών παροχών από τον e-ΕΦΚΑ με παρακράτηση από τις χορηγούμενες συντάξεις, στις περιπτώσεις συνύπαρξης οφειλών από αχρεωστήτως καταβληθείσες παροχές υπό το προϊσχύον και το νέο καθεστώς σας γνωρίζουμε τα ακόλουθα:
- Με το άρθρο 43 του ν. 5316/2026 (ΦΕΚ Α΄ 105/06.07.2026) θεσπίστηκε νέο καθεστώς αναζήτησης και είσπραξης αχρεωστήτως καταβληθεισών παροχών από τον e-Ε.Φ.Κ.Α. μέσω παρακράτησης από τη χορηγούμενη σύνταξη. Ειδικότερα, σύμφωνα με την παράγραφο 1 του άρθρου 43, οι αχρεωστήτως καταβληθείσες παροχές παρακρατούνται από τα καταβαλλόμενα ποσά συντάξεων των επόμενων μηνών, σε ισόποσες μηνιαίες δόσεις μέχρι την ολοσχερή εξόφλησή τους, ενώ το ποσοστό της μηνιαίας παρακράτησης ανέρχεται σε ένα δέκατο ($1/10$) του ποσού της μηνιαίας σύνταξης, όπως αυτό διαμορφώνεται μετά τις νόμιμες κρατήσεις, και δεν μπορεί να υπολείπεται των πενήντα (50) ευρώ. Επίσης, με την παράγραφο 3 του ίδιου άρθρου ορίζεται πως «το παρόν εφαρμόζεται για την είσπραξη αχρεωστήτως καταβληθεισών παροχών, που καταλογίζονται μετά την έναρξη ισχύος του παρόντος νόμου», ο οποίος δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ Α΄ 105/06.07.2026.
- Όπως προκύπτει από τη γραμματική ανάλυση των ανωτέρω, διαμορφώνεται ενιαίος τρόπος είσπραξης των οφειλών για το σύνολο των αχρεωστήτως καταβληθεισών παροχών που διαπιστώνονται από τον e-ΕΦΚΑ από την ημερομηνία θέσης σε ισχύ του ν. 5316/2026 και εφεξής. Τίθεται συνεπώς το ζήτημα της αντιμετώπισης των περιπτώσεων συνταξιούχων στους οποίους γίνονταν ήδη παρακράτηση από την καταβαλλόμενη σύνταξη λόγω οφειλής από αχρεωστήτως καταβληθείσες παροχές υπό το προϊσχύον νομοθετικό πλαίσιο και θα διενεργείται και έτερη παρακράτηση λόγω μεταγενέστερης οφειλής από αχρεωστήτως καταβληθείσες παροχές που βεβαιώνεται μετά την 6.7.2026, καθώς σε αυτές τις περιπτώσεις θα συνυπάρχει μία παλαιά οφειλή, η οποία ήδη εξοφλείται μέσω παρακράτησης από τη σύνταξη (με βάση τις εκάστοτε προϊσχύουσες διατάξεις, οι οποίες δεν ήταν ενιαίες για τους πρώην φορείς που εντάχθηκαν στον e-ΕΦΚΑ), και μία νέα οφειλή, η οποία διαπιστώνεται και βεβαιώνεται μετά την έναρξη ισχύος του ν. 5316/2026.
- Προκειμένου για την αντιμετώπιση του ως άνω ζητήματος και τη διαμόρφωση ενιαίου και αντικειμενικού τρόπου εξόφλησης των αχρεωστήτως καταβληθεισών παροχών από συνταξιούχους του e-ΕΦΚΑ, λαμβάνονται υπόψη τα ακόλουθα:α) οι διατάξεις της παρ. 3 του αρ. 43 του ν. 5316/2026 ορίζουν ρητά ότι τα προβλεπόμενα στο ως άνω άρθρο 43 εφαρμόζονται για οφειλές που καταλογίζονται από την έναρξη ισχύος του νόμου αυτού και μετά, και συνεπώς δεν δύνανται να μεταβάλλουν το προϊσχύον πλαίσιο καιβ) οι διατάξεις του αρ. 43 του ν. 5316/2026 καθορίζουν χαμηλότερο ποσοστό παρακράτησης της μηνιαίας σύνταξης ($1/10$) σε σχέση με τα προβλεπόμενα στο προϊσχύον πλαίσιο (πχ 1/4 για το πρ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ), διαμορφώνοντας έτσι -κατά κανόνα- ευνοϊκότερο πλαίσιο για τους συνταξιούχους.
Ως εκ τούτου, σε περιπτώσεις συνύπαρξης παλαιάς (προ της 6.7.2026) και μεταγενέστερης οφειλής λόγω αχρεωστήτως καταβληθεισών παροχών, η τυχόν παρακράτηση αθροιστικά του έως τώρα παρακρατούμενου ποσοστού συν το ποσοστό (10%) που ορίζουν οι νεότερες διατάξεις του ν. 5316/2026, θα συνεπαγόταν σε κάθε περίπτωση παρακράτηση υψηλότερου ποσοστού της καταβαλλόμενης σύνταξης και συνεπώς θα έφερε τους συνταξιούχους του e-ΕΦΚΑ σε δυσμενέστερη θέση, γεγονός που από τελολογικής ερμηνείας του αρ. 43 θα ήταν σαφώς αντίθετο στη βούληση του νομοθέτη.
Άλλωστε, η παρακράτηση ενός δέκατου ($1/10$) του ποσού της μηνιαίας σύνταξης αφορά στην εξόφληση οφειλών λόγω αχρεωστήτως καταβληθεισών παροχών, οι οποίες καταλογίζονται μετά την έναρξη ισχύος του παρόντος νόμου. Ως εκ τούτου, η νέα οφειλή δεν δύναται να συμπαρασύρει κατά την εξόφληση και την παλαιά οφειλή στο ίδιο ποσοστό (στο $1/10$).
Έτσι, στις περιπτώσεις όπου γίνεται παρακράτηση ποσού σύνταξης λόγω παλαιάς οφειλής (πχ ποσοστού 25% το οποίο εφαρμόζεται από το πρ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ), δεν είναι δυνατή η ταυτόχρονη παρακράτηση και ποσοστού 10% της σύνταξης λόγω νέας οφειλής, καθώς η παράλληλη παρακράτηση θα είχε ως αποτέλεσμα η συνολική παρακράτηση να ανέρχεται σε ποσοστό 35% της σύνταξης, καθιστώντας τη θέση του συνταξιούχου δυσμενέστερη.
- Κατόπιν όλων των ανωτέρω, στις περιπτώσεις που υφίσταται παλαιά οφειλή λόγω αχρεωστήτως καταβληθεισών παροχών, η οποία έχει βεβαιωθεί και παρακρατείται πριν από την έναρξη ισχύος του ν. 5316/2026, και στη συνέχεια βεβαιώνεται και νέα οφειλή μετά την έναρξη ισχύος του νόμου αυτού, το ποσοστό παρακράτησης της παλαιάς οφειλής δεν επηρεάζεται από τη μεταγενέστερη νέα οφειλή.
Ως προς την εξόφλησή τους, προηγείται η παλαιότερη οφειλή μέχρι την ολοσχερή εξόφλησή της και στη συνέχεια εξοφλείται η νεότερη, σύμφωνα και με την αρχή της χρονικής προτεραιότητας. Κάθε οφειλή εξοφλείται με βάση το εκάστοτε ισχύον ποσοστό παρακράτησης κατά το χρόνο καταλογισμού της οφειλής.
Οι υπηρεσίες του e-ΕΦΚΑ παρακαλούνται για την ορθή εφαρμογή των ανωτέρω.
Η ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΗ ΓΕΝΙΚΗΣ Δ/ΝΣΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ
ΣΠΥΡΙΔΟΥΛΑ ΚΑΛΑΝΤΖΗ
