ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
ΣΤ’ ΠΟΙΝΙΚΟ ΤΜΗΜΑ
Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Σταυρούλα Κουσουλού, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγο, Κλεόβουλο-Δημητριό Κοκκορό, Παναγιώτα Γκουδή-Νινέ (σύμφωνα με την υπ’ αριθμ. …/2026 πράξη της Προέδρου του Αρείου Πάγου), Μαρία Γιαννακοπούλου και Ειρήνη Νικολάου-Εισηγήτρια, Αρεοπαγίτες.
Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 12 Μαΐου 2026, με την παρουσία του Αντεισαγγελέως του Αρείου Πάγου Ευάγγελου Μπακέλα (γιατί κωλύεται ο Εισαγγελέας) και του Γραμματέως Χαράλαμπου Αθανασίου, για να δικάσει την αίτηση του αναιρεσείοντος – κατηγορουμένου Κ. Μ. του Ι., κρατούμενου στο Κατάστημα Κράτησης … , που εκπροσωπήθηκε από τους πληρεξούσιους δικηγόρους του Νικόλαο Αλεξίου, Νικόλαο Μίστρα και από το δικηγόρο Ευστάθιο Αργυρίου, ο οποίος διορίστηκε δικηγόρος του με την υπ’ αριθμ. 605/2026 απόφαση του Πρωτοδικείου Αθηνών, για αναίρεση της υπ’ αριθ. 65,93,108-111,116,117, 129-137/2023 απόφασης του Μικτού Ορκωτού Εφετείου Λάρισας. Με υποστηρίζουσες την κατηγορία τις: 1. Ε. Γ. του Π. και 2. Φ. Μ. του Κ., κατοίκους …, οι οποίες παρέστησαν με την πληρεξούσια δικηγόρο τους Ανθούλα Ανάσογλου.
Το Μικτό Ορκωτό Εφετείο Λάρισας, με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ’ αυτή, και ο αναιρεσείων – κατηγορούμενος ζητεί την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που περιλαμβάνονται στην με αρ. κατ. …2023 αίτηση αναιρέσεως, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό …/2023.
Αφού άκουσε τον Αντεισαγγελέα, που πρότεινε να απορριφθεί η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης και τους πληρεξούσιους δικηγόρους των διαδίκων, που ζήτησαν όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Η με αρ. έκθ. κατ. …2023 αίτηση του Κ. Μ. του Ι., κατοίκου … και ήδη κρατουμένου στο Κατάστημα Κράτησης … , για αναίρεση της υπ’ αριθμ. 65, 93, 108-111, 116, 117, 129 – 137/11.4.2025 απόφασης του Μικτού Ορκωτού Εφετείου Λάρισας, με την οποία κηρύχθηκε, ομόφωνα, ένοχος για τις αξιόποινες πράξεις α) της ανθρωποκτονίας από πρόθεση (σε ήρεμη ψυχική κατάσταση), β) της παράνομης οπλοφορίας και, γ) της οπλοχρησίας και του επιβλήθηκε ποινή ισόβιας κάθειρξης και συνολική ποινή φυλάκισης τριών (3) ετών, έχει ασκηθεί νομότυπα και εμπρόθεσμα, δεδομένου ότι η προσβαλλόμενη απόφαση καταχωρίστηκε στο, κατ’ άρθρο 473 παρ. 3 Κ.Π.Δ. , ειδικό βιβλίο, στις 28/7/2023, και η αναίρεση ασκήθηκε με δήλωση του αναιρεσείοντος στον διευθυντή το ανωτέρω κατάστημα κράτησης, στις 6/9/2023, μη υπολογιζομένου του διαστήματος από 1η έως 31η Αυγούστου, κατά το οποίο αναστέλλονται οι προθεσμίες άσκησης ενδίκων μέσων (άρθρο 473 παρ. 4 Κ.Π.Δ.), περιέχει δε λόγους αναίρεσης από το άρθρο 510 στοιχ. Α’, Δ’, Ε’ και Θ’ Κ.Π.Δ. Επομένως, είναι παραδεκτή (άρθρα 462, 464, 466 παρ. 1, 473 παρ. 2, 3 εδ. α’, 474 παρ. 1, 3 και 4, 504 παρ. 1 και 505 παρ. 1 α’ Κ.Π.Δ.) και πρέπει να ερευνηθεί περαιτέρω ως προς την βασιμότητα των προβαλλόμενων με αυτή λόγων.
Ι. Κατά την έννοια της διάταξης του άρθρου 510 παρ.1 στοιχ. Θ’ του Κ.Π.Δ., υπέρβαση εξουσίας, που ιδρύει τον από τη διάταξη αυτή προβλεπόμενο λόγο αναίρεσης, υπάρχει, όταν το δικαστήριο άσκησε δικαιοδοσία που δεν του παρέχεται από τον νόμο ή έχει μεν τέτοια δικαιοδοσία, δεν συντρέχουν όμως οι όροι, οι οποίοι του παρέχουν την εξουσία να κρίνει στη συγκεκριμένη περίπτωση ή όταν αρνείται να ασκήσει δικαιοδοσία, η οποία του παρέχεται από τον νόμο στη συγκεκριμένη περίπτωση, αν και συντρέχουν οι απαιτούμενοι γι’ αυτό κατά τον νόμο όροι.
Στην πρώτη περίπτωση, που το δικαστήριο αποφασίζει κάτι, για το οποίο δεν έχει δικαιοδοσία, υπάρχει θετική υπέρβαση εξουσίας, ενώ στη δεύτερη περίπτωση, που παραλείπει να αποφασίσει κάτι, το οποίο υποχρεούται στα πλαίσια της δικαιοδοσίας του, υπάρχει αρνητική υπέρβαση εξουσίας (ΟλΑΠ 3/2005, 1/2008, ΑΠ 65/2023, ΑΠ 885/2022). Ειδικότερα, σύμφωνα με την ως άνω διάταξη του άρθρου 510 παρ. 1 στοιχ. Θ’ του Κ.Π.Δ. , λόγο αναίρεσης αποτελεί η υπέρβαση εξουσίας, η οποία υπάρχει, όταν το δικαστήριο άσκησε δικαιοδοσία που δεν του δίνει ο νόμος και, ιδίως, όταν συντρέχουν οι (ενδεικτικά) αναφερόμενες στην εν λόγω διάταξη περιπτώσεις (ΑΠ 1156/2023), μεταξύ των οποίων, ρητά προσδιοριζόμενη, είναι και εκείνη της περίπτωσης α’ του ως άνω άρθρου, όταν το δικαστήριο αποφάσισε για υπόθεση που δεν υπάγεται στη δικαιοδοσία του (ΑΠ 340/2025).
ΙΙ. Σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 377 του Κ.Π.Δ. :
“1. Το μικτό ορκωτό δικαστήριο και το μικτό ορκωτό εφετείο συγκροτούνται κάθε μήνα, εκτός από τους μήνες Ιούλιο, Αύγουστο και Σεπτέμβριο, κατά τους οποίους μπορούν να συγκροτηθούν μόνο για εξαιρετικούς λόγους. Ο εισαγγελέας εφετών κρίνει αν υπάρχουν οι εξαιρετικοί λόγοι.
2. Η σύνοδος του δικαστηρίου διαρκεί είκοσι τέσσερις ημέρες, διαιρείται σε δύο δωδεκαήμερες περιόδους. Η σύνοδος δεν μπορεί να παραταθεί πέρα από τις είκοσι τέσσερις ημέρες. Η δικαιοδοσία του δικαστηρίου εξακολουθεί και μετά την εικοστή τέταρτη ημέρα για να συνεχιστεί η εκδίκαση υπόθεσης που είχε αρχίσει πριν λήξει η σύνοδος”. Με την ως άνω διάταξη ρυθμίζεται η λειτουργική αρμοδιότητα των μικτών ορκωτών δικαστηρίων και εφετείων και θεσπίζονται καταρχήν εννέα τακτικές μηνιαίες σύνοδοι, από τον Οκτώβριο μέχρι και τον Ιούνιο κάθε έτους. Είναι ωστόσο δυνατή η συγκρότηση του μικτού ορκωτού δικαστηρίου και εφετείου και κατά τους μήνες Ιούλιο, Αύγουστο και Σεπτέμβριο, εφόσον συντρέχουν εξαιρετικοί λόγοι. Η συναφής κρίση για την κατ’ εξαίρεση συγκρότηση ανατίθεται στον εισαγγελέα εφετών και για τους δύο βαθμούς δικαιοδοσίας, ο οποίος αποφαίνεται με σχετική διάταξή του τον Ιούνιο κάθε έτους, σύμφωνα με το άρθρο 378 παρ. 1 εδ. β’ Κ.Π.Δ., ενώ η κατ’ εξαίρεση συγκρότηση μπορεί να αφορά μέρος ή το σύνολο των τριών μηνών ή τον έναν μόνον από τους δύο βαθμούς δικαιοδοσίας. Ο νόμος δεν καθορίζει την έννοια των εξαιρετικών λόγων, αυτοί πάντως θα ανάγονται κατά κανόνα σε επικείμενη συμπλήρωση προθεσμιών ουσιαστικού ή δικονομικού ποινικού δικαίου, ώστε να καθίσταται δυσχερής η έγκαιρη εκδίκασή τους στις τακτικές συνόδους του επόμενου δικαστικού έτους. Η σχετική δε κρίση του εισαγγελέα εφετών είναι ανέλεγκτη. Μετά το πέρας της 24ήμερης συνόδου παύει η δικαιοδοσία (λειτουργική αρμοδιότητα) του μικτού ορκωτού δικαστηρίου και κατά συνέπεια παύει η λειτουργική αρμοδιότητα των ενόρκων, που συμπεριελήφθησαν στους καταλόγους της εισαγγελίας για την συγκεκριμένη σύνοδο. Προϋπόθεση της παράτασης της “δικαιοδοσίας” (λειτουργικής αρμοδιότητας) του μικτού ορκωτού δικαστηρίου και εφετείου πέραν της συνόδου, σύμφωνα με τη ρητή πρόβλεψη του άρθρου 377 παρ. 2 εδ. β Κ.Π.Δ., είναι η έναρξη της εκδίκασης της συγκεκριμένης υπόθεσης. Δεν αρκεί, επομένως, η έναρξη της συνεδρίασης του δικαστηρίου με την εκδίκαση άλλων τυχόν υποθέσεων που προηγούνται στο έκθεμα. Η πρόβλεψη συνδέεται με την αρχή του συνεχούς της διαδικασίας ή της συγκεντρωτικής διαδικασίας/συνέχειας της ποινικής δίκης (άρθρο 339 παρ. 2 Κ.Π.Δ.), η οποία, διασφαλίζουσα την ενότητα της δίκης, συμβάλλει στη διαφύλαξη των δικαιωμάτων του κατηγορουμένου και τη διεξαγωγή νομότυπης διαδικασίας, που συντελεί στη διαμόρφωση ορθής κρίσης του δικαστηρίου, αλλά και της αρχής της οικονομίας της δίκης και είναι δικαιολογημένη, αφού σε διαφορετική περίπτωση θα ήταν ορατός ο κίνδυνος είτε επιβάρυνσης της διαδικασίας, με την αναβολή της υπόθεσης και επακόλουθη αναγκαιότητα νέας συγκρότησης του δικαστηρίου, είτε υπέρμετρα ταχείας εκδίκασης, ώστε να καταστεί εφικτή η έκδοση απόφασης εντός της διάρκειας της συνόδου. Η δικαιολογητική βάση της παράτασης της “δικαιοδοσίας” και η σύνδεση της έννοιας της συνόδου με τον μη μόνιμο-“προσωρινό” χαρακτήρα των δικαστικών σχηματισμών των μικτών δικαστηρίων ευνοούν τη θέση ότι για τέτοια παράταση δεν μπορεί να γίνει λόγος, αν το δικαστήριο δεν έχει συγκροτηθεί, δεν έχει δηλαδή ολοκληρωθεί η θεσπιζόμενη από τα άρθρα 394 επ. Κ.Π.Δ. διαδικασία κλήρωσης των ενόρκων της περιόδου για τη συζήτηση της συγκεκριμένης υπόθεσης. Ελλείψει τέτοιας συγκρότησης, δεν συντρέχει η αναγκαιότητα για την επιμήκυνση της διαθεσιμότητας των ενόρκων, αφού ούτε η αρχή της συγκεντρωτικής διαδικασίας, ούτε αυτή της οικονομίας της δίκης, διεκδικούν στην περίπτωση αυτή κάποιο ρόλο. Η μεν πρώτη, διότι δεν έχει καν αρχίσει η διαδικασία εξέτασης του αποδεικτικού υλικού, η δε δεύτερη, διότι, καθώς η σύνθετη διαδικασία κλήρωσης δεν ολοκληρώθηκε, η αναβολή της υπόθεσης δεν συνεπάγεται την περιττή-πολυτελή επανάληψη της ίδιας αυτής διαδικασίας κλήρωσης, που ούτως ή άλλως θα διενεργηθεί με τον αυτό τρόπο στη μετ’ αναβολή δικάσιμο. Επομένως, δεν μπορεί να γίνει λόγος για “έναρξη της εκδίκασης” της υπόθεσης, στην περίπτωση που οι τακτικοί δικαστές αποφαίνονται, πριν ακόμη από τη συγκρότηση του μικτού ορκωτού δικαστηρίου, για οποιοδήποτε ζήτημα στο πρώιμο αυτό στάδιο, εξετάζοντας π.χ. υποβληθέν αίτημα αναβολής, κατ’ άρθρο 349 Κ.Π.Δ., ή αίτημα διακοπής, την νομιμοποίηση της υποστήριξης της κατηγορίας, ή “ένσταση” τοπικής αναρμοδιότητας ή ακόμη την προβληθείσα από κάποιο διάδικο ακυρότητα σχετικά με τα προσόντα των υποψήφιων ενόρκων κατά το άρθρο 399 Κ.Π.Δ. Η ιδιαιτερότητα συγκρότησης των μικτών ορκωτών δικαστηρίων προσθέτει στην πραγματικότητα μια τρίτη -πλάι στα στάδια της τυπικής και ουσιαστικής έναρξης της συζήτησης- ακόμη πιο πρώιμη φάση εκδίκασης, που συνιστά βέβαια κι αυτή ενασχόληση με τη συγκεκριμένη υπόθεση, δεν επαρκεί, ωστόσο, καθαυτή για την παράταση της λειτουργικής αρμοδιότητας του δικαστηρίου.
Συνεπώς, αν οι τακτικοί δικαστές απορρίψουν π.χ. αίτημα αναβολής του κατηγορουμένου σε χρόνο που διαρκεί η σύνοδος, δεν μπορούν στη συνέχεια να διακόψουν την εκδίκαση σε μεταγενέστερο, πέραν των είκοσι τεσσάρων ημερών, χρόνο, προκειμένου τότε να συγκροτηθεί το πρώτον το μικτό ορκωτό δικαστήριο και να συζητηθεί η υπόθεση (πρβλ. ΑΠ 1808/2016). Ούτε είναι επιτρεπτή τέτοια διακοπή ακόμη κι αν ξεκίνησε η διαδικασία συγκρότησης του δικαστηρίου, δεν ολοκληρώθηκε, όμως, για οποιονδήποτε λόγο εντός της συνόδου. Ανεξάρτητα από τη θέση ότι η προβλεπόμενη στα άρθρα 394 επ. Κ.Π.Δ. τελική φάση συγκρότησης του δικαστηρίου είναι σκοπιμότερο να λαμβάνει χώρα σε μία δικάσιμο χωρίς οποιαδήποτε διακοπή, έστω και για λόγους αναψυχής, ώστε να ενισχύεται η αίσθηση για τον αδιάβλητο χαρακτήρα της, στις περιπτώσεις αυτές η λειτουργική αρμοδιότητα του δικαστηρίου δεν έχει παραταθεί, κατ’ άρθρο 377 παρ. 2 εδ. γ’ Κ.Π.Δ. Με την όρκιση των ενόρκων ολοκληρώνεται η διαδικασία συγκρότησης του μικτού ορκωτού δικαστηρίου και εφετείου, καθώς μόνον από το σημείο αυτό και μετά οι ένορκοι μπορούν (και υποχρεούνται) να συμμετάσχουν στη σύνθεση, ασκώντας το δικαιοδοτικό καθήκον, που τους έχει αναθέσει ο νόμος. Εάν δεν λάβει χώρα όρκιση των ενόρκων, δεν υφίσταται μικτό ορκωτό δικαστήριο. Επομένως, εφόσον η διαδικασία κλήρωσης των ενόρκων για τη συγκεκριμένη υπόθεση έχει ολοκληρωθεί και το δικαστήριο προβαίνει στη λήψη της ταυτότητας του κατηγορουμένου, ενέργεια που λαμβάνει χώρα μετά από τη συγκρότηση, παρά το γεγονός ότι ο κατηγορούμενος έχει νομιμοποιηθεί προηγουμένως, ώστε να ασκήσει τα παρεχόμενα και σ’ αυτόν δικαιώματα κατά την κλήρωση, είναι ήδη εφικτή η διακοπή της εκδίκασης σε μεταγενέστερο της διάρκειας της συνόδου χρόνο για να συνεχιστεί η εκδίκαση της υπόθεσης. Τέλος, η μη νόμιμη παράταση της λειτουργικής αρμοδιότητας του δικαστηρίου πέραν της διάρκειας της συνόδου, κατά παράβαση της διάταξης του άρθρ. 377 παρ. 2 εδ. γ’ Κ.Π.Δ., δεν επιφέρει μεν ακυρότητα (ούτε κατ’ άρθρο 171 παρ. 1 εδ. α’ Κ.Π.Δ.), θεμελιώνει, όμως, τον κατά το άρθρο 510 παρ.1 στοιχ. Θ’ του Κ.Π.Δ. λόγο αναίρεσης για υπέρβαση εξουσίας, γιατί το δικαστήριο αποφάσισε για υπόθεση, που δεν υπάγεται στην δικαιοδοσία του. Η παραδοχή του συγκεκριμένου αναιρετικού λόγου ευνοείται από τη χρήση του όρου “δικαιοδοσία” στην ως άνω διάταξη του άρθρου 377 παρ. 2 εδ. γ’ Κ.Π.Δ., σε συνδυασμό με την ενδεικτικά απαριθμούμενη αντίστοιχη, ως άνω, περ. α’ του άρθρου 510 παρ. 1 στοιχ. Θ’ Κ.Π.Δ. (ΑΠ 340/2025).
Στην προκειμένη περίπτωση, από την παραδεκτή, για τις ανάγκες του αναιρετικού ελέγχου, επισκόπηση των πρακτικών της δίκης, κατά την οποία εκδόθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση, προκύπτει ότι το ως άνω Δικαστήριο της ουσίας (Μικτό Ορκωτό Εφετείο Λάρισας), ενώπιον του οποίου είχε προσδιοριστεί για να εκδικαστεί η ένδικη υπόθεση, μετά την άσκηση εφέσεως εκ μέρους του κατηγορουμένου κατά της καταδικαστικής σε βάρος του υπ’ αριθμ. 49, 66/2019 απόφασης του Μικτού Ορκωτού Δικαστηρίου Λάρισας, κατά την πρώτη δημόσια συνεδρίασή του στις 7/2/2023 (ημερομηνία έναρξης της συνόδου), συγκροτήθηκε από τους τακτικούς Δικαστές, καθώς και από τον Εισαγγελέα, διαμείφθηκαν δε στο ακροατήριό του, όσα ακολούθως, αυτολεξεί, εκτίθενται: “Η συνεδρίαση έγινε δημόσια στο ακροατήριο του Δικαστηρίου τούτου. Η Πρόεδρος εκφώνησε το όνομα του κατηγορουμένου, ο οποίος προσήχθη χωρίς δεσμά, και αφού ρωτήθηκε από την Πρόεδρο για τα στοιχεία της ταυτότητάς του, απάντησε ότι ονομάζεται όπως αναφέρεται παραπάνω, και δήλωσε ότι έχει διορίσει συνήγορο για την υπεράσπισή του, τον δικηγόρο του Δ.Σ. Αθηνών Αλέξανδρο Παπαϊωαννίδη, ο οποίος δεν εμφανίστηκε… Στο σημείο αυτό της δίκης εμφανίσθηκε ως άγγελος, για λογαριασμό του πληρεξουσίου δικηγόρου του κατηγορουμένου, ο δικηγόρος Καρδίτσας Νικόλαος Μίστρας, ο οποίος αφού ζήτησε και πήρε το λόγο από την Πρόεδρο, δήλωσε ότι ο πληρεξούσιος δικηγόρος του κατηγορουμένου (Αλέξανδρος Παπαϊωαννίδης του Δ.Σ. Αθηνών) αδυνατεί να εμφανιστεί σήμερα στο Δικαστήριο για να εκπροσωπήσει τον εντολέα του, διότι έχει αποκλεισθεί από τα χιόνια στην Αθήνα λόγω των ακραίων φαινομένων που εκδηλώθηκαν στην Αττική, κατά την 5η-2-2023, και 6η-2-2023 και ζητάει την αναβολή της δίκης. Στη συνέχεια, προσκόμισε, την από 6-2-2023 επιστολή – δήλωση ενώπιον του Μικτού Ορκωτού Εφετείου Λάρισας του παραπάνω πληρεξουσίου δικηγόρου, το οποίο έγγραφο αναγνώσθηκε, δημόσια, στο ακροατήριο από την Πρόεδρο, έπειτα από σχετική πρόταση του Εισαγγελέα.
Ο Εισαγγελέας, αφού έλαβε το λόγο από την Πρόεδρο, πρότεινε να απορριφθεί το αίτημα για αναβολή της δίκης που υποβλήθηκε για λογαριασμό του πληρεξουσίου δικηγόρου του κατηγορουμένου και πρότεινε τη διακοπή αυτής. Στη συνέχεια, το εκ Τακτικών Δικαστών Μικτό Ορκωτό Εφετείο Λάρισας Δικαστήριο, αφού διασκέφθηκε μυστικά επί της έδρας του, με την παρουσία και του Γραμματέα, κατάρτισε και η Πρόεδρος απήγγειλε δημόσια στο ακροατήριο την υπ’ αριθμ. 65/2023 απόφασή του η οποία έχει ως εξής :
“…Στην προκειμένη περίπτωση, από την άνω ενώπιον του Δικαστηρίου διαδικασία προέκυψε ότι ο συνήγορος υπερασπίσεως του κατηγορουμένου, ήτοι ο δικηγόρος του Δ.Σ. Αθηνών, Αλέξανδρος Παπαϊωαννίδης, αδυνατεί σήμερα να παραστεί ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου διότι αποκλείσθηκε από τα χιόνια στην Αθήνα εξαιτίας των ακραίων καιρικών φαινομένων που επικρατούν στο λεκανοπέδιο της Αττικής. Το κώλυμα αυτό του συνηγόρου υπερασπίσεως του κατηγορουμένου μπορεί να αντιμετωπισθεί με διακοπή.
Συνεπώς, απορριπτομένου του αιτήματος αναβολής που υποβλήθηκε, πρέπει να διαταχθεί η διακοπή της δίκης για τη δικάσιμο της …2023, ημέρα Πέμπτη και ώρα 09:00′ π.μ, στην ίδια αίθουσα του Εφετείου Λάρισας, η οποία γνωστοποιήθηκε στους παρόντες, κατηγορούμενο και μάρτυρες της κατηγορίας, και, επίσης, διαμηνύθηκε στον συνήγορο του κατηγορουμένου, Αλέξανδρο Παπαϊωαννίδη, διά του δικηγόρου του Δ.Σ. Καρδίτσας, Νικολάου Μίστρα (που ως άνω γνωστοποίησε το κώλυμα τούτου και ανέλαβε την υποχρέωση να τον ενημερώσει). Κατόπιν τούτων, η Πρόεδρος ανακοίνωσε στους παρόντες, κατηγορούμενο και μάρτυρες της κατηγορίας, αλλά και στους κληρωθέντες ενόρκους του Α’ Δωδεκαημέρου της συνόδου του μηνός Φεβρουάριου 2023 ότι οφείλουν να προσέλθουν, στη νέα ως άνω δικάσιμο που γνωστοποιήθηκε, χωρίς άλλη κλήτευση.
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
ΔΙΚΑΖΟΝΤΑΣ με παρόντα τον κατηγορούμενο, Κ. Μ. του Ι. και της Φ., που γεννήθηκε στο … το έτος 1966, κάτοικο …, κρατούμενο στο Κατάστημα Κράτησης …
ΑΠΟΡΡΙΠΤΕΙ το αίτημα αναβολής λόγω κωλύματος στο πρόσωπο του πληρεξουσίου δικηγόρου του κατηγορουμένου, Αλεξάνδρου Παπαϊωαννίδη του Δ.Σ. Αθηνών.
ΔΙΑΚΟΠΤΕΙ τη δίκη επί της κρινόμενης υπόθεσης για τη δικάσιμο της 23ης Φεβρουάριου 2023, ημέρα Πέμπτη και ώρα 09:00′ π.μ. , και ορίζει ότι η συνεδρίαση του Δικαστηρίου τούτου θα γίνει στην ίδια αίθουσα του Εφετείου Λάρισας. Η Πρόεδρος ανακοίνωσε στους παρόντες, κατηγορούμενο και μάρτυρες της κατηγορίας, αλλά και στους κληρωθέντες ενόρκους του Α’ Δωδεκαημέρου της συνόδου του μηνός Φεβρουάριου 2023 ότι οφείλουν να προσέλθουν στη νέα ως άνω δικάσιμο που γνωστοποιήθηκε, χωρίς άλλη κλήτευση”.
Περαιτέρω, από τα ίδια ως άνω πρακτικά της δίκης, κατά την οποία εκδόθηκε η ως άνω προσβαλλόμενη απόφαση, προκύπτει ότι το ανωτέρω Δικαστήριο συνήλθε κατά την δεύτερη δημόσια συνεδρίασή του, στις …/2023, μετά την παραπάνω διακοπή από τη δημόσια συνεδρίαση της …/2023, αποτελούμενο από τους ίδιους τακτικούς δικαστές, τον ίδιο εισαγγελέα και τον ίδιο γραμματέα, οπότε διαμείφθηκαν τα εξής:
“Η Πρόεδρος εκφώνησε το όνομα του κατηγορουμένου, ο οποίος δεν εμφανίστηκε. Στο σημείο αυτό εμφανίστηκε, ως άγγελος, ο δικηγόρος του Δ.Σ. Καρδίτσας, Νικόλαος Μίστρας, ο οποίος, αφού πήρε τον λόγο από την Πρόεδρο, ζήτησε την αναβολή της δίκης λόγω κωλύματος στο πρόσωπο του κατηγορουμένου, ο οποίος είναι ασθενής (ίωση από Covid – και αδυνατεί να παραστεί σήμερα ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου. Στη συνέχεια, η Πρόεδρος, έπειτα από σχετική πρόταση του Εισαγγελέα, ανέγνωσε το παρακάτω έγγραφο που βρίσκεται συνημμένο στη δικογραφία, ήτοι την από …2023 βεβαίωση θετικού διαγνωστικού ελέγχου Κορονοϊού Covid -19.
Ο Εισαγγελέας, αφού έλαβε το λόγο από την Πρόεδρο, πρότεινε τη διακοπή της δίκης, λόγω κωλύματος (ασθένεια Covid – 19) στο πρόσωπο του κατηγορουμένου, για τη δικάσιμο της …2023, ημέρα Πέμπτη και ώρα 09:00′ π.μ. , στην ίδια αίθουσα του Εφετείου. Στη συνέχεια, το Δικαστήριο, αφού διασκέφθηκε μυστικά στην έδρα του, με την παρουσία και του Γραμματέα, κατάρτισε και η Πρόεδρος απάγγειλε δημόσια στο ακροατήριο την ταυτάριθμη με την παραπάνω υπ’ αριθμ. 93/2023 απόφασή του η οποία έχει ως εξής :
…Στην προκειμένη περίπτωση, από την από …2023 βεβαίωση θετικού διαγνωστικού ελέγχου κορονοϊού Covid – 19, που αναγνώσθηκε ως άνω ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου, προέκυψε ότι ο κατηγορούμενος αδυνατεί να εμφανισθεί σήμερα ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου διότι νοσεί, έχοντας προσβληθεί από ίωση Covid – 19. Το κώλυμα αυτό του κατηγορουμένου μπορεί να αντιμετωπισθεί με διακοπή.
Συνεπώς, απορριπτομένου του αιτήματος αναβολής που υποβλήθηκε, πρέπει να διαταχθεί η διακοπή της δίκης για τη δικάσιμο της …2023, ημέρα Πέμπτη και ώρα 09:00′ π.μ, στην ίδια αίθουσα του Εφετείου Λάρισας, η οποία γνωστοποιήθηκε στους παρόντες μάρτυρες κατηγορίας και στον αναγγείλαντα το κώλυμα του κατηγορουμένου, δικηγόρο του Δ.Σ. Καρδίτσας, Νικόλαο Μίστρα.
Κατόπιν τούτων, η Πρόεδρος ανακοίνωσε στον αναγγείλαντα το κώλυμα του κατηγορουμένου, Δικηγόρο, στους παρόντες μάρτυρες της κατηγορίας, αλλά και στους κληρωθέντες ενόρκους του Α’ Δωδεκαημέρου της συνόδου του μηνός Φεβρουάριου 2023 ότι ο κατηγορούμενος, οι μάρτυρες και οι ένορκοι οφείλουν να προσέλθουν στη νέα ως άνω δικάσιμο που γνωστοποιήθηκε, χωρίς άλλη κλήτευση.
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
ΔΙΚΑΖΟΝΤΑΣ με απόντα τον κατηγορούμενο, Κ. Μ. του Ι. και της Φ., που γεννήθηκε στο … το έτος 1966, κάτοικο …, κρατούμενο στο Κατάστημα Κράτησης …
ΔΙΑΚΟΠΤΕΙ τη δίκη επί της κρινόμενης υπόθεσης για τη δικάσιμο της …2023, ημέρα Πέμπτη και ώρα 09:00′ π.μ. , και ορίζει ότι η συνεδρίαση του Δικαστηρίου τούτου θα γίνει στην ίδια αίθουσα του Εφετείου Λάρισας. Η Πρόεδρος ανακοίνωσε στον αναγγείλαντα το κώλυμα του κατηγορουμένου Δικηγόρο, στους παρόντες μάρτυρες της κατηγορίας, αλλά και στους κληρωθέντες ενόρκους του Α’ Δωδεκαημέρου της συνόδου του μηνός Φεβρουάριου 2023 ότι ο κατηγορούμενος, οι μάρτυρες και οι ένορκοι οφείλουν να προσέλθουν στη νέα ως άνω δικάσιμο που γνωστοποιήθηκε, χωρίς άλλη κλήτευση”.
Περαιτέρω, από τα ίδια ως άνω πρακτικά της δίκης, κατά την οποία εκδόθηκε η ως άνω προσβαλλόμενη απόφαση, προκύπτει ότι το ανωτέρω Δικαστήριο συνήλθε κατά την τρίτη δημόσια συνεδρίασή του, στις 23/3/2023, αποτελούμενο από τους ίδιους τακτικούς δικαστές, τον ίδιο εισαγγελέα και τον ίδιο γραμματέα, οπότε η Πρόεδρος εκφώνησε το όνομα του κατηγορουμένου, ο οποίος εμφανίστηκε και διόρισε συνηγόρους για την υπεράσπισή του τους δικηγόρους, Νικόλαο Μίστρα του Δ.Σ. Καρδίτσας και Νικόλαο Αλεξίου του Δ.Σ. Τρικάλων και νομιμοποιήθηκαν οι υποστηρίζουσες την κατηγορία Ε. Γ. του Π. και Φ. Μ. του Κ., οι οποίες παρέστησαν μετά της συνηγόρου τους Ανθούλας Ανάσογλου, Δικηγόρου Θεσσαλονίκης. Στη συνέχεια, οι συνήγοροι του κατηγορουμένου προέβαλαν ένσταση έλλειψης δικαιοδοσίας λόγω μη παράτασης της λειτουργικής αρμοδιότητας των ορισθέντων για τη σύνοδο του μηνός Φεβρουαρίου 2023 ενόρκων, επειδή η ως άνω κρίση του (εκ των τακτικών δικαστών) Δικαστηρίου περί διακοπής για τις 23/3/2023, δηλαδή σε ημερομηνία πέραν των 24 ημερών της συνόδου του Φεβρουαρίου, έλαβε χώρα πριν την συγκρότηση του Δικαστηρίου, ήτοι πριν την κλήρωση των ενόρκων και η εκδίκαση της υπόθεσης δεν άρχισε στις 7/2/2023. Το ως άνω Δικαστήριο, συγκροτούμενο μόνον από τους τακτικούς δικαστές, αφού άκουσε τον Εισαγγελέα, ο οποίος πρότεινε την απόρριψη της ανωτέρω ένστασης, μετά από παράθεση νομικής σκέψης, απέρριψε με την υπ’ αρ. 108/2023 παρεμπίπτουσα απόφασή του την προβληθείσα ένσταση έλλειψης δικαιοδοσίας λόγω μη παράτασης της λειτουργικής αρμοδιότητας των ορισθέντων για τη σύνοδο του μηνός Φεβρουαρίου 2023 ενόρκων, δεχόμενο, κατά λέξει, τα ακόλουθα:
“Στην προκειμένη περίπτωση, κατά την συνεδρίαση του Δικαστηρίου, την αρχικώς ορισθείσα δικάσιμο της …2023, εμφανίσθηκε ο κατηγορούμενος, μετά την εκφώνηση του ονόματος του από την Πρόεδρο, και αφού ανέφερε τα στοιχεία της ταυτότητάς του, δήλωσε ότι έχει διορίσει συνήγορο υπερασπίσεως τον δικηγόρο του ΔΣ Αθηνών, Αλέξανδρο Παπαϊωαννίδη, ο οποίος δεν εμφανίσθηκε. Ενόψει, όμως, του ότι εμφανίσθηκε ο κατηγορούμενος, η συζήτηση επί της εφέσεώς του κατά της αριθ. 49-66/2019 αποφάσεως του πρωτοβαθμίου Δικαστηρίου (ήτοι του Μικτού Ορκωτού Δικαστηρίου Λάρισας), σύμφωνα με τη προδιαληφθείσα διάταξη του άρθρου 502 εδ. α’ του ΚΠΔ, άρχισε, αλλά διεκόπη από τους τακτικούς Δικαστές του Δικαστηρίου για τη δικάσιμο της …2023, λόγω κωλύματος στο πρόσωπο του συνηγόρου του κατηγορουμένου. Η ανωτέρω διακοπή της δίκης γνωστοποιήθηκε και στους κληρωθέντες ενόρκους για το Α’ Δωδεκαήμερο της συνόδου του Φεβρουάριου 2023, εντός της οποίας άρχισε η συζήτηση της υπόθεσης, κατά τα ανωτέρω εκτεθέντα, και στη μετά διακοπή συνεδρίαση της …2023 του Δικαστηρίου, εμφανίσθηκαν και αυτοί. Όμως, και κατά τη συνεδρίαση αυτή διεκόπη από τους τακτικούς Δικαστές η δίκη για τη σημερινή δικάσιμο της …2023, λόγω κωλύματος στο πρόσωπο του κατηγορουμένου. Η διακοπή δε, ανακοινώθηκε και πάλι στους ανωτέρω ενόρκους του Α’ Δωδεκαήμερου της συνόδου του Φεβρουάριου 2023, οι οποίοι προσήλθαν και κατά τη σημερινή συνεδρίαση του Δικαστηρίου. Επομένως, κατά τα ανωτέρω εκτεθέντα, η σύνθεση θα συμπληρωθεί από τους προεκτεθέντες ενόρκους για το σχηματισμό του παρόντος Μικτού Ορκωτού Εφετείου Λάρισας, το οποίο, ανεξαρτήτως αν παρήλθε η 24η ημέρα της συνόδου, έχει δικαιοδοσία να δικάσει την προκειμένη κατ’ έφεση υπόθεση, εφόσον η συζήτηση της υπόθεσης άρχισε κατά την αρχικώς ορισθείσα δικάσιμο της …2023, προτού δηλαδή λήξει η σύνοδος, για την οποία κληρώθηκαν οι άνω ένορκοι.
Κατ’ ακολουθίαν, ο ισχυρισμός του κατηγορουμένου για αδυναμία νομίμου συγκροτήσεως του Δικαστηρίου λόγω λήξεως της 24ημερης συνόδου του, πρέπει να απορριφθεί”. Κατόπιν της απαγγελίας της παραπάνω απόφασης, ακολούθησε, μετά την ανάγνωση του καταλόγου των ενόρκων της περιόδου του Α’ δωδεκαημέρου της συνόδου του μηνός Φεβρουαρίου 2023, η διαδικασία συγκρότησης του Δικαστηρίου και από τους ενόρκους, με κλήρωσή τους, αφού δε αυτοί (κληρωθέντες ένορκοι που δεν εξαιρέθηκαν) έλαβαν τις προσδιορισμένες θέσεις τους δίπλα από τους τακτικούς δικαστές, σύμφωνα με τη σειρά κλήρωσής τους, και ορκίστηκαν, ακολούθως η Πρόεδρος κήρυξε την έναρξη της συζήτησης της υπόθεσης, σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 403 του Κ.Π.Δ. Με την προαναφερθείσα δε σύνθεση το Δικαστήριο της ουσίας, όπως συγκροτήθηκε κατά τη δημόσια συνεδρίασή του στις 23/3/2023, κατά την οποία ουσιαστικά ξεκίνησε η εκδίκαση της υπόθεσης, δίκασε σε δεύτερο βαθμό την προαναφερθείσα υπόθεση κατ’ ουσίαν, μέχρι την έκδοση της προσβαλλόμενης απόφασής του, με την οποία κηρύχθηκε ένοχος ο κατηγορούμενος, ομόφωνα, για τις αξιόποινες πράξεις: α) της ανθρωποκτονίας από πρόθεση (σε ήρεμη ψυχική κατάσταση), β) της παράνομης οπλοφορίας και, γ) της οπλοχρησίας, που τέλεσε στο Μεγαλοχώρι Τρικάλων στις 21/5/2018, και επιβλήθηκε σ’ αυτόν ποινή ισόβιας κάθειρξης και συνολική ποινή φυλάκισης τριών (3) ετών. Ωστόσο, σύμφωνα με την προηγηθείσα υπό στοιχείο ΙΙ νομική σκέψη, προϋπόθεση της παράτασης της δικαιοδοσίας (λειτουργικής αρμοδιότητας) του μικτού ορκωτού εφετείου πέραν της συνόδου, σύμφωνα με τη ρητή πρόβλεψη του άρθρου 377 παρ. 2 εδ. β’ Κ.Π.Δ., είναι η έναρξη της εκδίκασης της συγκεκριμένης υπόθεσης. Για τέτοια δε παράταση δεν μπορεί να γίνει λόγος, αν το δικαστήριο δεν έχει συγκροτηθεί, δεν έχει δηλαδή ολοκληρωθεί η θεσπιζόμενη από τα άρθρα 394 επ. Κ.Π.Δ. διαδικασία κλήρωσης των ενόρκων της περιόδου για τη συζήτηση της συγκεκριμένης υπόθεσης.
Συνεπώς, εν προκειμένω, αφού το αίτημα διακοπής της δίκης έγινε δεκτό από τους τακτικούς δικαστές, πριν από την συγκρότηση του Μικτού Ορκωτού Εφετείου Λάρισας, ήτοι πριν από την κλήρωση των ενόρκων, και η εκδίκαση της υπόθεσης δεν άρχισε στις …/2023, πριν λήξει η σύνοδος, αλλά το Δικαστήριο διέκοψε αρχικά για τις …/2023 και στη συνέχεια για τις …/2023, δηλαδή σε ημερομηνία πέραν των 24 ημερών της συνόδου του Φεβρουαρίου 2023, το Μικτό Ορκωτό Εφετείο Λάρισας δεν μπορούσε να συγκροτηθεί νομίμως, το πρώτον στις 23/3/2023, από τους ορισθέντες ενόρκους για τη σύνοδο Φεβρουαρίου του έτους 2023, ήτοι σε ημερομηνία κατά την οποία είχε ήδη επέλθει η λήξη της συνόδου και είχαν απωλέσει την δικαιοδοτική ικανότητα και τη λειτουργική αρμοδιότητά τους για την εκδίκαση της υπόθεσης.
Έτσι, όμως, που έπραξε το Δικαστήριο (ΜΟΕ Λάρισας) υπερέβη την εξουσία του, αφού συγκροτήθηκε μη νόμιμα και προέβη στην εκδίκαση της υπόθεσης, ενώ είχε απωλέσει την δικαιοδοσία του και, επομένως, υπέπεσε, σύμφωνα με τις προηγηθείσες νομικές σκέψεις, στην πλημμέλεια της θετικής υπέρβασης εξουσίας και κατέστησε την απόφασή του αναιρετέα, θεμελιουμένου του εκ του άρθρου 510 παρ. 1 στοιχ Θ’ Κ.Π.Δ. σχετικού αναιρετικού λόγου.
Συνακόλουθα πρέπει, κατά παραδοχή του πρώτου λόγου της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης, να γίνει αυτή δεκτή, παρελκούσης της έρευνας των λοιπών λόγων αναίρεσης (εκ του άρθρου 510 παρ. 1 στοιχ. Α’, Δ’ και Ε’ Κ.Π.Δ.), λόγω της πλήρους αναιρετικής εμβέλειας του ανωτέρω γενόμενου δεκτού λόγου. Επομένως, πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλομένη απόφαση στο σύνολό της και να παραπεμφθεί η υπόθεση για νέα συζήτηση, στο ίδιο Δικαστήριο, που θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές και ενόρκους, εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως (άρθρο 519 και 522 Κ.Π.Δ.).
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
ΑΝΑΙΡΕΙ την υπ’ αριθμ. 65, 93, 108 – 111, 116, 117, 129 – 137/2023 απόφαση του Μικτού Ορκωτού Εφετείου Λάρισας.
ΠΑΡΑΠΕΜΠΕΙ την υπόθεση για νέα συζήτηση στο ίδιο Δικαστήριο, το οποίο θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές και ενόρκους, εκτός από εκείνους, που δίκασαν προηγουμένως.
ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 26 Μαΐου 2026.
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 17 Ιουνίου 2026.
Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ
