ΠΕΡΙΛΗΨΗ
Ν. 702/77- Ι.Κ.Α. – Ε.Τ.Α.Μ. – Συντάξεις – Απονομή σύνταξης λόγω γήρατος – Τα ασφαλιστικά όργανα που παραλαμβάνουν την αίτηση του ασφαλισμένου προς παροχή οφείλουν να ερευνούν στο αρχείο τους για τα σχετικά με την ασφαλιστική σχέση στοιχεία, να συλλέγουν τα απαραίτητα δικαιολογητικά και να προβαίνουν σε κάθε ενδεδειγμένη ενέργεια προς ικανοποίηση του σχετικού δικαιώματος – Τα επίμαχα δικαιολογητικά είχαν καταστεί στοιχεία του συνταξιοδοτικού φακέλου της προσφεύγουσας ήδη κατά την υποβολή αίτησης για την έκδοση προσυνταξιοδοτικής βεβαίωσης – Τα αρμόδια όργανα του καθ’ ου όφειλαν να λάβουν υπόψη τα έγγραφα του φακέλου κατά την εξέταση της αίτησης απονομής κύριας σύνταξης λόγω γήρατος – Τυχόν αναγκαία πιστοποιητικά και ληξιαρχικές πράξεις έπρεπε να ληφθούν από τον καθ’ ου μέσω του Κέντρου Διαλειτουργικότητας της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων Δημόσιας Διοίκησης – Άνευ υπαιτιότητας η καθυστερημένη υποβολή επιπλέον αναγκαίων δικαιολογητικών – Το Δικαστήριο κρίνει ότι η προσφεύγουσα δικαιούται να λάβει από τον καθ’ ου κύρια και επικουρική σύνταξη λόγω γήρατος από την πρώτη του μήνα που έπεται εκείνου εντός του οποίου υπέβαλε τις αρχικές και μη απορριφθείσες στο μεταξύ αιτήσεις της, κατ’ άρθρα 1 παρ. 2 στοιχείο α΄ εδάφιο α΄ του ν. 4554/2018 και 8 παρ. 1 του ν. 4578/2018 – Δέχεται την προσφυγή.
ΤΟ
ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΠΡΩΤΟΔΙΚΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ
ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΗ ΕΔΡΑ ΚΑΤΕΡΙΝΗΣ
ΤΜΗΜΑ Α΄
ΤΡΙΜΕΛΕΣ
Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριο του Πρωτοδικείου Κατερίνης στις 5 Μαΐου 2025, με δικαστές τις: Σοφία Σαββοπούλου, Πρόεδρο Πρωτοδικών Δ.Δ., Γαρυφαλλιά Κοκκίνου, Πρωτοδίκη Δ.Δ., και Κυπαρισσία Δαλακούρα, Πάρεδρο Δ.Δ. (Εισηγήτρια), και γραμματέα την Ευαγγελία Τανού, δικαστική υπάλληλο,
για να δικάσει την προσφυγή με αριθμό κατάθεσης ΠΡ…/2024 και Εθνικό Αριθμό Υπόθεσης …,
της … του …, κατοίκου … Πιερίας (οδός … αριθ. …), για την οποία παρέστη ο πληρεξούσιος δικηγόρος Γεώργιος Αντωνόπουλος,
κατά του νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου (ν.π.δ.δ.) με την επωνυμία «Ηλεκτρονικός Εθνικός Φορέας Κοινωνικής Ασφάλισης» («e–Ε.Φ.Κ.Α.»), το οποίο εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νομίμως από τον Διοικητή του, για τον οποίο παρέστη ο πληρεξούσιος δικηγόρος Αντώνιος Παπαντωνίου.
Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης οι διάδικοι ανέπτυξαν τους ισχυρισμούς τους και ζήτησαν όσα αναφέρονται στα πρακτικά.
Μετά τη δημόσια συνεδρίαση το Δικαστήριο συνήλθε σε διάσκεψη.
Η κρίση του είναι η εξής:
1. Επειδή, με την κρινόμενη προσφυγή, για την άσκηση της οποίας καταβλήθηκε το νόμιμο παράβολο (βλ. το με κωδικό πληρωμής … ηλεκτρονικό παράβολο με την ένδειξη «δεσμευμένο»), ζητείται παραδεκτώς, κατ’ εκτίμηση του δικογράφου, η ακύρωση της …/Συν…/…2024 απόφασης της Διοικητικής Επιτροπής (Δ.Ε.) της Τοπικής Διεύθυνσης Πιερίας του e-Ε.Φ.Κ.Α., με την οποία απορρίφθηκε η με αριθ. Πρωτ. …/02.01.2024 ένσταση της προσφεύγουσας κατά των …/21.12.2023 και …/22.12.2023 αποφάσεων του Διευθυντή της ανωτέρω Τοπικής Διεύθυνσης. Με τις τελευταίες αποφάσεις χορηγήθηκε στην προσφεύγουσα κύρια και επικουρική, αντίστοιχα, σύνταξη λόγω γήρατος από 01.01.2024.
2. Επειδή, στην παρ. 5 του άρθρου 29 του α.ν. 1846/1951 (Α΄ 179), όπως αυτή αντικαταστάθηκε, αρχικώς, με την παρ. 1 του άρθρου 12 του ν.δ. 4476/1966 (Α΄ 103) και, εν συνεχεία, με την παρ. 1 του άρθρου 29 του ν. 3518/2006 (Α΄ 272), ορίζεται ότι: «Η καταβολή της σύνταξης αρχίζει από την ημέρα κατά την οποία υποβλήθηκε από τον ασφαλισμένο η αίτηση για απονομή σύνταξης. …». Εξάλλου, στον Κανονισμό Ασφαλιστικής Αρμοδιότητας και Διαδικασίας Απονομής Παροχών του Ιδρύματος Κοινωνικών Ασφαλίσεων (Ι.Κ.Α.) [57440/13.1.1938 απόφαση του Υφυπουργού Εργασίας (Β΄ 33)] ορίζεται στο άρθρο 10 ότι: «1. Προς άσκησιν παντός δικαιώματος εκ της ασφαλίσεως κατά της αναπηρίας, γήρατος και θανάτου δέον να υποβληθή υπό του αιτούντος εις την υπηρεσίαν του Ιδρύματος αίτησις, … 2. Η αίτησις υποβάλλεται εις οιανδήποτε υπηρεσίαν του Ιδρύματος, ήτις διαβιβάζει αυτήν αμελλητί μετά ταύτα αρμοδίως.», στο άρθρο 12 ότι: «Επί αιτήσεων αναπηρίας ή γήρατος υποβάλλονται τα εξής δικαιολογητικά: 1) Το ασφαλιστικόν βιβλιάριον και το τελευταίον δελτίον εισφορών. 2) Πιστοποιητικόν ηλικίας και οικογενειακής καταστάσεως. …» και στο άρθρο 15 ότι: «Το παραλαμβάνον την αίτησιν μετά των δικαιολογητικών υποκατάστημα, αφ’ ου συμπληρώση ταύτα δια της επισυνάψεως εις αυτήν και των εν τω αρχείω του ευρισκομένων σχετικών στοιχείων περί της διαρκείας της ασφαλιστικής ελπίδος, και των μισθολογικών κλάσεων εις τα οποίας υπήγετο ο ησφαλισμένος …, εξετάζει αν τα δικαιολογητικά είναι πλήρως συντεταγμένα κατά τους νομίμους τύπους και θεμελιούν την προβαλλομένην αξίωσιν. Εν η περιπτώσει τα δικαιολογητικά έχουν ελλείψεις, προβαίνει η υπηρεσία εις πάσαν ενδεικνυομένην ενέργειαν προς συλλογήν των απαιτουμένων πληροφοριών και συμπλήρωσιν των δικαιολογητικών εγγράφων. … Η συμπλήρωσις γίνεται επιμελεία της υπηρεσίας, ήτις όμως δύναται να καλέση και τον ενδιαφερόμενον προς συμπλήρωσιν των δικαιολογητικών, τάσσουσα εις αυτόν ωρισμένην προθεσμίαν, ης παρελθούσης απράκτου επιλαμβάνεται οπωσδήποτε της υποθέσεως η αρμοδία τοπική διοικητική επιτροπή.».
3. Επειδή, από τις ανωτέρω διατάξεις συνάγεται, μεταξύ άλλων, ότι για την απονομή σύνταξης από το Ι.Κ.Α.-Ε.Τ.Α.Μ. απαιτείται, κατ’ αρχάς, η υποβολή αίτησης από τον ασφαλισμένο ή άλλο δικαιούχο, στην οποία να περιέχεται το σχετικό αίτημα κατά τρόπο ορισμένο και σαφή, δεδομένου ότι η αίτηση αυτή αποτελεί και την αφετηρία για την έναρξη της διαδικασίας διαπίστωσης της συνδρομής των απαιτούμενων σε σχέση με το συγκεκριμένο αίτημα προϋποθέσεων συνταξιοδότησης, σύμφωνα με τις ειδικότερες διακρίσεις του νόμου (βλ. ΣτΕ 1652/2015, σκ. 6, 1479/2014, 1535/2011 7μελ.). Εξάλλου, από τις ανωτέρω διατάξεις σε συνδυασμό και προς τις αρχές της χρηστής διοίκησης και της προστατευόμενης εμπιστοσύνης των ασφαλισμένων, συνάγεται ότι τα ασφαλιστικά όργανα που παραλαμβάνουν την αίτηση του ασφαλισμένου προς παροχή οφείλουν να ερευνούν στο αρχείο τους για τα σχετικά με την ασφαλιστική σχέση στοιχεία και τη συλλογή των απαραίτητων δικαιολογητικών και εν γένει να προβαίνουν σε κάθε ενδεδειγμένη ενέργεια προς ικανοποίηση του σχετικού δικαιώματος (βλ. ΔΕφΘεσ.377/2006, σκ. 3). Σε περίπτωση δε που, μετά την οριστικοποίηση της σχετικής διαδικασίας για την απονομή σύνταξης, ο ασφαλισμένος ή συνταξιούχος υποβάλει νέα αίτηση συνοδευομένη από στοιχεία που υποβάλλονται για πρώτη φορά στο Ίδρυμα και δεν υπήρχαν στο σχετικό φάκελο, η αίτηση αυτή θεωρείται ως νέα αυτοτελής αίτηση, η οποία παράγει, κατ’ αρχήν, όλα τα αποτελέσματά της από και δια της υποβολής της και όχι αναδρομικώς (βλ. ΣτΕ 1652/2015, σκ. 6, 975/2011, 3702/2006).
4. Επειδή, ακολούθως, με το άρθρο 51 παρ. 1 του ν. 4387/2016 (Α΄ 85) συνεστήθη ο Ε.Φ.Κ.Α. (ήδη e-Ε.Φ.Κ.Α.) ως νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου με χρόνο ενάρξεως λειτουργίας την 1η Ιανουαρίου 2017, στο οποίο, κατ’ άρθρο 53 παρ. 1 του ίδιου ως άνω νόμου, εντάχθηκε αυτοδικαίως το Ι.Κ.Α.-Ε.Τ.Α.Μ.. Περαιτέρω, στο άρθρο 7 του ως άνω ν. 4387/2016 ορίζεται ότι: 1. Η Εθνική Σύνταξη καταβάλλεται από τον Ε.Φ.Κ.Α. σε όλους, όσοι θεμελιώνουν δικαίωμα σύνταξης εξ ιδίου δικαιώματος ή ανικανότητας ή κατά μεταβίβαση, σύμφωνα με τις οικείες διατάξεις. …».
5. Επειδή, περαιτέρω, στο άρθρο 1 του ν. 4554/2018 (Α΄ 130, με διόρθωση σφαλμάτων στο Α΄ 132), υπό τον τίτλο «Έναρξη και λήξη του δικαιώματος σύνταξης από τον ΕΦΚΑ», όπως αυτό ίσχυε κατά τον κρίσιμο χρόνο, δηλαδή μετά την τροποποίηση της παρ. 2 αυτού με το άρθρο 261 του ν. 4798/2021 (Α΄ 68) και την εκ νέου τροποποίησή της με το άρθρο 52 του ν. 4921/2022 (Α΄ 75), ορίζεται ότι «1. … 2. α) Το δικαίωμα σύνταξης γήρατος αρχίζει από την πρώτη του επόμενου της υποβολής της αίτησης συνταξιοδότησης μήνα, υπό την προϋπόθεση ότι κατά την ημερομηνία αυτή πληρούνται όλες οι νόμιμες προϋποθέσεις συνταξιοδότησης, σε αντίθετη δε περίπτωση, από την πρώτη ημέρα του μήνα που έπεται εκείνου κατά τον οποίο πληρούνται όλες οι νόμιμες προϋποθέσεις. Τα δικαιολογητικά που απαιτούνται, κατά περίπτωση, για τη συνταξιοδότηση λόγω γήρατος υποβάλλονται μέχρι την τελευταία ημέρα του πρώτου (1ου) μήνα που έπεται του μήνα υποβολής της αίτησης συνταξιοδότησης. Αν από τα υποβαλλόμενα δικαιολογητικά προκύπτει ότι οι απαραίτητες για τη συνταξιοδότηση προϋποθέσεις, όπως αυτές προσδιορίζονται για κάθε κατηγορία ασφαλισμένων του e-ΕΦΚΑ, πραγματοποιήθηκαν σε επόμενο ημερολογιακό της αίτησης συνταξιοδότησης μήνα, ως χρόνος έναρξης του δικαιώματος σύνταξης ορίζεται η πρώτη του επόμενου της συμπλήρωσης των απαραίτητων προϋποθέσεων μήνα. Αν παρέλθει άπρακτη η προθεσμία του δεύτερου και τρίτου εδαφίου για την υποβολή των απαιτούμενων δικαιολογητικών, με υπαιτιότητα του ασφαλισμένου, η αίτηση συνταξιοδότησης λόγω γήρατος απορρίπτεται και εκδίδεται σχετική απόφαση. Ο έλεγχος οφειλών, …, γίνεται ηλεκτρονικά κατά την υποβολή της αίτησης συνταξιοδότησης. Αν διαπιστωθεί ότι ο ασφαλισμένος έχει οφειλές που υπερβαίνουν τα όρια του άρθρου 61 του ν. 3863/2010, του χορηγείται προθεσμία δύο (2) μηνών από την υποβολή της αίτησης για να εξοφλήσει το σύνολο ή μέρος των οφειλών του, ώστε αυτές να μειωθούν κάτω από τα όρια αυτά. Η δίμηνη προθεσμία εμφαίνεται στο αποδεικτικό κατάθεσης της αίτησης συνταξιοδότησης που εκδίδεται από το ηλεκτρονικό σύστημα του e-ΕΦΚΑ και επέχει θέση γνωστοποίησης της σχετικής οφειλής με ημερομηνία κοινοποίησης προς τον ασφαλισμένο την ημερομηνία υποβολής της ηλεκτρονικής αίτησης. Αν ο ασφαλισμένος προχωρήσει στην εξόφληση αυτή εντός της δίμηνης προθεσμίας, συνεχίζεται η επεξεργασία της αίτησής του και η πράξη απονομής σύνταξης ανατρέχει στην πρώτη ημέρα του πρώτου μήνα που έπεται του μήνα υποβολής της αίτησης συνταξιοδότησης. Σε αντίθετη περίπτωση, η αίτηση συνταξιοδότησης απορρίπτεται. … 5. Από την έναρξη ισχύος του παρόντος καταργείται κάθε άλλη αντίθετη ειδική ή γενική διάταξη. …».
6. Επειδή, εξάλλου, στο άρθρο 8 του ν. 4578/2018 (Α΄ 200) ορίζεται ότι: «1. Το άρθρο 1 του ν. 4554/2018 (Α΄ 130) εφαρμόζεται αναλόγως για την έναρξη και λήξη του δικαιώματος επικουρικής σύνταξης από το Ενιαίο Ταμείο Επικουρικής Ασφάλισης και Εφάπαξ Παροχών (Ε.Τ.Ε.Α.Ε.Π.). Προϋπόθεση για την έναρξη καταβολής της επικουρικής σύνταξης είναι η προηγούμενη συνταξιοδότηση από το φορέα κύριας ασφάλισης. 2. …». Σύμφωνα με την ανωτέρω διάταξη απαραίτητη προϋπόθεση για τη χορήγηση επικουρικής σύνταξης λόγω γήρατος στους ασφαλισμένους του Ε.Τ.Ε.Α.Ε.Π. (και ήδη e-Ε.Φ.Κ.Α.) είναι η προηγούμενη απονομή κύριας σύνταξης από τον φορέα κύριας ασφάλισης (πρβλ. ΣτΕ 1254/2021 7μ., σκ. 9, 3422/2017 7μ., σκ. 6). Η επικουρική σύνταξη, δηλαδή, έχει παρακολουθηματικό χαρακτήρα έναντι της κύριας, της οποίας την έκδοση και την τύχη ακολουθεί (πρβλ. ΔΕφΑθ 437/2025, σκ. 5 ΔΕφΘεσ 538/2025, σκ. 2, ΣτΕ 1536/2020, σκ. 3).
7. Eπειδή, τέλος, στο άρθρο 17 του ν. 4670/2020 (Α΄ 43) ορίζεται ότι: «1. Οι αιτήσεις για απονομή σύνταξης λόγω γήρατος, … υποβάλλονται υποχρεωτικά με ηλεκτρονικό τρόπο, κατόπιν ταυτοποίησης, στον δικτυακό τόπο του Ηλεκτρονικού Εθνικού Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (e-Ε.Φ.Κ.Α.). …». Εξάλλου, στην 16394/Δ1.5642/2020 απόφαση του Υπουργού Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων (Β΄ 1691) με τίτλο «Ψηφιακή διαδικασία απονομής συντάξεων του e-Ε.Φ.Κ.Α.», όπως αυτή τροποποιήθηκε και συμπληρώθηκε με την 3770/1192/2021 απόφαση του ίδιου Υπουργού (Β΄ 1356), ορίζεται στο άρθρο 1 ότι: «1. … 3. Οι δικαιούχοι συμπληρώνουν τις πληροφορίες που ζητούνται ανάλογα με το είδος του αιτήματος στην αίτηση και προχωρούν στην υποβολή της. … Πιστοποιητικά και Ληξιαρχικές Πράξεις εφόσον απαιτούνται λαμβάνονται μέσω του Κέντρου Διαλειτουργικότητας της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων Δημόσιας Διοίκησης, χωρίς να απαιτείται προσκόμιση από το Δικαιούχο. 4. … 5. Κατ’ εξαίρεση είναι δυνατό να ζητηθεί από τον δικαιούχο ή από το νόμιμο εκπρόσωπο / αντίκλητό του που έχει δηλωθεί στην ηλεκτρονική αίτηση, να προσέλθει στο αρμόδιο υποκατάστημα του e-Ε.Φ.Κ.Α. σε περίπτωση αίτησης από δικαστικό συμπαραστάτη ή σε περίπτωση που εν γένει δεν είναι δυνατή η αναζήτηση του συνόλου των απαιτούμενων δικαιολογητικών».
8. Επειδή, στην προκειμένη περίπτωση από τα στοιχεία του φακέλου της δικογραφίας προκύπτουν τα ακόλουθα: Η προσφεύγουσα υπέβαλε α) τη με αριθ. Πρωτ. …/2023/…-24.08.2023 ηλεκτρονική αίτηση απονομής κύριας σύνταξης λόγω γήρατος προς την Γ΄ Διεύθυνση Επικουρικής Ασφάλισης και Συντάξεων του e-Ε.Φ.Κ.Α., στην οποία αναγράφεται ως τελευταίος φορέας ασφάλισης «Ι.Κ.Α.-Ε.Τ.Α.Μ. (τέως ΤΑΔΚΥ)» και αναφέρονται, μεταξύ άλλων, τα εξής: «7.2. i) Έλαβα γνώση ότι υποχρεούμαι να υποβάλω όλα τα δικαιολογητικά (πλην εκείνων που αντλούνται αυτομάτως από το ηλεκτρονικό σύστημα) μέχρι την τελευταία ημερολογιακή ημέρα του πρώτου μήνα που έπειται του μήνα υποβολής της αίτησης συνταξιοδότησής μου, επί ποινή απόρριψης της αίτησης αυτής στην περίπτωση που παρέλθει άπρακτη η προθεσμία με υπαιτιότητά μου» και β) τη με αριθ. Πρωτ. …/2023/…-24.08.2023 αίτηση απονομής επικουρικής σύνταξης λόγω γήρατος προς την Τοπική Διεύθυνση Πιερίας του e-Ε.Φ.Κ.Α. στην οποία αναφέρονται, μεταξύ άλλων, τα εξής: «8.2 i) Έλαβα γνώση πως η κατάθεση των δικαιολογητικών που υποχρεούμαι να προσκομίσω είναι απαραίτητη για τη διεκπεραίωση αυτής της αίτησης». Στη συνέχεια, η προσφεύγουσα υπέβαλε στις 14.12.2023 υπεύθυνη δήλωση προς τον Ε.Φ.Κ.Α. Μισθωτών Πιερίας με το εξής περιεχόμενο: «Καταθέτω τα δικαιολογητικά σήμερα 14/12/2023 για τις αιτήσεις σύνταξης και δηλώνω υπεύθυνα ότι η αίτηση …/2023/…-24/08/2023 κατατέθηκε εκ παραδρομής ως ΤΕΩΣ ΤΑΔΚΥ αντί του ορθού ΙΚΑ-ΕΤΑΜ σκέτο» και στις 15.12.2023 υπεύθυνη δήλωση με το εξής περιεχόμενο: «επιθυμώ να συνταξιοδοτηθώ ως μητέρα με ανήλικο». Εξάλλου, μεταξύ των στοιχείων της δικογραφίας περιλαμβάνεται η από 13.12.2023 βεβαίωση της Τράπεζας Πειραιώς περί τήρησης καταθετικού λογαριασμού με δικαιούχο την προσφεύγουσα. Ακολούθως, εκδόθηκαν εκ μέρους του καθ’ ου ασφαλιστικού φορέα α) για την προαναφερθείσα αίτηση απονομής κύριας σύνταξης, η με αριθ. Πρωτ. …-2023-…/15.12.2023 απόδειξη παραλαβής και β) για την ως άνω αίτηση απονομής επικουρικής σύνταξης, η με αριθ. Πρωτ. …-2023-…/24.08.2023 απόδειξη παραλαβής, στην οποία αναφέρονται ως συνημμένα τα εξής έγγραφα σε φωτοαντίγραφα: 1) εκκαθαριστικό εφορίας, 2) δελτίο αστυνομικής ταυτότητας και 3) βιβλιάριο τραπέζης και ως ελλείποντα δικαιολογητικά τα ασφαλιστικά βιβλιάρια. Κατόπιν τούτων, εκδόθηκε η …/21.12.2023 απόφαση του Διευθυντή της Τοπικής Διεύθυνσης Πιερίας του e-Ε.Φ.Κ.Α., με την οποία χορηγήθηκε στην προσφεύγουσα (ως μητέρα με ανήλικο τέκνο) κύρια σύνταξη λόγω γήρατος, ποσού 635,76 ευρώ μηνιαίως, με ημερομηνία έναρξης συνταξιοδότησης την 01.01.2024 βάσει του άρθρου 52 του ν. 4921/2022 λόγω κατάθεσης των δικαιολογητικών στις 15.12.2023. Επιπλέον, εκδόθηκε η …/22.12.2023 απόφαση του ίδιου ως άνω Διευθυντή, με την οποία χορηγήθηκε στην προσφεύγουσα επικουρική σύνταξη λόγω γήρατος, ποσού 156,53 ευρώ μηνιαίως, με ημερομηνία έναρξης συνταξιοδότησης την 01.01.2024. Κατά των ανωτέρω αποφάσεων, η προσφεύγουσα άσκησε την με αριθ. Πρωτ. …/02.01.2024 ένστασή της, με την οποία προέβαλε ότι δεν κατέθεσε εμπρόθεσμα τα ασφαλιστικά βιβλιάρια της, διότι τα είχε καταθέσει ήδη από 1.12.2022 στον καθ’ ου ασφαλιστικό φορέα για την έκδοση προσυνταξιοδοτικής βεβαίωσης και δεν κατάλαβε πως έπρεπε να εκτυπώσει τις ηλεκτρονικές αιτήσεις συνταξιοδότησης και να τις προσκομίσει σε έντυπη μορφή, για τον λόγο δε αυτό ζήτησε να οριστεί ως χρόνος έναρξης της συνταξιοδότησής της η 24.08.2023 (ημερομηνία κατάθεσης των επίμαχων αιτήσεων συνταξιοδότησης) αντί της 01.01.2024. Η ως άνω ένσταση απορρίφθηκε με την ήδη προσβαλλόμενη …/Συν…/28.05.2024 απόφαση της Διοικητικής Επιτροπής (Δ.Ε.) της Τοπικής Διεύθυνσης Πιερίας του e-Ε.Φ.Κ.Α.. Συγκεκριμένα, η Δ.Ε. αφού έλαβε υπόψη: α) τα έγγραφα στοιχεία του φακέλου και β) τους ισχυρισμούς της προσφεύγουσας, όπως αυτοί αναπτύχθηκαν με την ως άνω ένστασή της και τα όσα η ίδια εξέθεσε προφορικά ενώπιόν της, ιδίως δε, ότι θεώρησε ότι τα αναγκαία δικαιολογητικά ήταν τα ασφαλιστικά βιβλιάρια, τα οποία είχε ήδη καταθέσει στον φορέα 10 μήνες πριν, ότι στο Τμήμα Συντάξεων την ενημέρωσαν πως εάν χρειαστεί κάτι επιπλέον ο ελεγκτής, θα το ζητήσει και ότι δεν κατάλαβε πως έπρεπε να φέρει επιπλέον στοιχεία, απέρριψε την ένστασή της, με την αιτιολογία ότι, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 261 του ν. 4798/2021 και του άρθρου 52 του ν. 4921/2022, εφόσον η προσφεύγουσα υπέβαλε μεν στις 24.08.2023 ηλεκτρονικές αιτήσεις για τη χορήγηση κύριας και επικουρικής σύνταξης λόγω γήρατος, πλην όμως κατάθεσε τα αναγκαία για τη χορήγηση της κύριας σύνταξης δικαιολογητικά στις 15.12.2023, δηλαδή εκπρόθεσμα (μετά την τελευταία ημέρα του επόμενου της υποβολής μήνα), η ημερομηνία έναρξης καταβολής της ανωτέρω σύνταξης έπρεπε να είναι η 01.01.2024, σε ό,τι αφορά δε την επικουρική σύνταξη η ημερομηνία έναρξης καταβολής της έπρεπε να είναι ομοίως η 01.01.2024 λόγω του παρακολουθηματικού της χαρακτήρα.
9. Επειδή, η προσφεύγουσα με την κρινόμενη προσφυγή, όπως αναπτύσσεται με το νομίμως κατατεθέν υπόμνημά της, αμφισβητεί τη νομιμότητα και την ορθότητα της προσβαλλόμενης απόφασης της Δ.Ε. και ζητεί την ακύρωσή της επαναλαμβάνοντας τους προβληθέντες ενώπιον της εν λόγω Επιροπής ισχυρισμούς της. Ειδικότερα, ισχυρίζεται ότι υπέβαλε την από 01.12.2022 αίτησή της, κατ’ άρθρο 47 του ν. 2676/1999, προς την Τοπική Διεύθυνση Πιερίας του e-Ε.Φ.Κ.Α., προκειμένου ο καθ’ ου φορέας να προσδιορίσει τον χρόνο ασφάλισής της και να εκδώσει την αντίστοιχη προσυνταξιοδοτική βεβαίωση και ότι συνυπέβαλε σχετικώς ως δικαιολογητικά: 1) όλα τα ασφαλιστικά βιβλιάριά της, 2) φωτοαντίγραφο της αστυνομικής της ταυτότητας, 3) υπεύθυνη δήλωση του ν. 1599/1986 και 4) φωτοαντίγραφο εκκαθαριστικού αρμόδιας Δ.Ο.Υ.. Κατά την κατάθεση της εν λόγω αίτησης, σύμφωνα με τους ισχυρισμούς της προσφεύγουσας, οι αρμόδιοι υπάλληλοι του e-Ε.Φ.Κ.Α. την ενημέρωσαν ότι, όταν θα κατέθετε την αίτηση συνταξιοδότησής της, τα εν λόγω δικαιολογητικά θα αναζητούνταν αυτεπαγγέλτως από τον φάκελό της και ότι δεν θα χρειαζόταν να τα επαναπροσκομίσει. Περαιτέρω, η προσφεύγουσα ισχυρίζεται ότι για τον λόγο αυτό, όταν κατέθεσε την από 24.08.2023 αίτησή της για την απονομή κύριας σύνταξης λόγω γήρατος, την οποία εκ παραδρομής απηύθυνε στη Γ΄ Διεύθυνση Επικουρικής Ασφάλισης και Συντάξεων, δεν επισύναψε σε αυτήν τα σχετικά δικαιολογητικά. Εξάλλου, κατά τους ισχυρισμούς της, η ίδια μετέβη στις 14.12.2023 στην Τοπική Διεύθυνση Πιερίας του e-Ε.Φ.Κ.Α., προκειμένου να ενημερωθεί για την πορεία των αιτήσεών της, οπότε και πληροφορήθηκε το πρώτον για την ανάγκη επαναπροσκόμισης στον καθ’ ου των ήδη κατατεθέντων δικαιολογητικών, ενέργεια στην οποία η αιτούσα προέβη αμελλητί και, συνεπώς, ουδεμία υπαιτιότητα τη βαρύνει ως προς τη μη εμπρόθεσμη προσκόμιση των εν λόγω δικαιολογητικών. Προς απόδειξη των ισχυρισμών της, η προσφεύγουσα, μεταξύ άλλων, προσκομίζει και επικαλείται: α) τη με αριθ. Πρωτ. …/01.12.2022 απόδειξη παραλαβής του Τμήματος Συντάξεων του Τοπικού Υποκαταστήματος Μισθωτών Πιερίας του καθ’ ου, η οποία αφορά σε αίτημα της προσφεύγουσας, κατ’ άρθρο 47 του ν. 2676/1999, και στην οποία αναφέρονται ως συνημμένα: 1) ασφαλιστικά βιβλιάρια (8 ΔΑΤΕ, 12 ΑΔΕ και 5 ΑΔΑ), 2) δελτίο αστυνομικής ταυτότητας, 3) υπεύθυνη δήλωση του ν. 1599/1986 και 4) εκκαθαριστικό εφορίας και β) την …/25.02.2025 απόφαση του Διευθυντή του Τοπικού Υποκαταστήματος Μισθωτών Πιερίας / Τμήμα Μητρώου, η οποία εκδόθηκε επί της ως άνω αίτησης και με την οποία βεβαιώνεται ο συνολικός χρόνος ασφάλισης της προσφεύγουσας.
10. Επειδή, με αυτά τα νομικά δεδομένα και πραγματικά περιστατικά, το Δικαστήριο λαμβάνει, καταρχάς, υπόψη ότι κατά τον χρόνο υποβολής της επίμαχης ηλεκτρονικής αίτησης για απονομή κύριας σύνταξης λόγω γήρατος (24.08.2023), η προσφεύγουσα είχε ήδη προσκομίσει ενώπιον της Τοπικής Διεύθυνσης Πιερίας του e-Ε.Φ.Κ.Α. τα εξής δικαιολογητικά: i) ασφαλιστικά βιβλιάρια (8 ΔΑΤΕ, 12 ΑΔΕ και 5 ΑΔΑ), ii) δελτίο αστυνομικής ταυτότητας και iii) εκκαθαριστικό εφορίας, όπως τούτο προκύπτει από την με αριθ. Πρωτ. …/01.12.2022 απόδειξη παραλαβής του Τμήματος Συντάξεων του Τοπικού Υποκαταστήματος Μισθωτών Πιερίας και δεν αμφισβητείται από τον καθ’ ου. Συνεπώς, κατά τα γενόμενα δεκτά στην τρίτη σκέψη της παρούσας, τα εν λόγω δικαιολογητικά είχαν καταστεί στοιχεία του συνταξιοδοτικού φακέλου της προσφεύγουσας και τα αρμόδια όργανα του καθ’ ου όφειλαν να τα λάβουν υπόψη κατά την εξέταση της επίμαχης αίτησης απονομής κύριας σύνταξης λόγω γήρατος. Περαιτέρω, ο καθ’ ου ασφαλιστικός φορέας όφειλε, σύμφωνα με το άρθρο 1 παρ. 3 της 16394/Δ1.5642/2020 απόφασης του Υπουργού Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, να λάβει τυχόν αναγκαία πιστοποιητικά και ληξιαρχικές πράξεις μέσω του Κέντρου Διαλειτουργικότητας της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων Δημόσιας Διοίκησης, χωρίς να απαιτείται προσκόμιση αυτών από την προσφεύγουσα. Με τα δεδομένα αυτά και συνεκτιμώντας περαιτέρω ότι: α) από κανένα στοιχείο της δικογραφίας δεν προκύπτει υπαιτιότητα της προσφεύγουσας για την καθυστερημένη υποβολή τυχόν επιπλέον αναγκαίων δικαιολογητικών ούτε, άλλωστε, εστάλη σε αυτήν οποιαδήποτε πρόσκληση για την υποβολή τους, και β) τα αρμόδια όργανα του καθ’ ου έκριναν εντέλει (σχετ. Οι …/21.12.2023 και …/22.12.2023 αποφάσεις του Διευθυντή της Τοπικής Διεύθυνσης Πιερίας του e-Ε.Φ.Κ.Α.) ότι η προσφεύγουσα πληροί τις προϋποθέσεις απονομής κύριας και επικουρικής σύνταξης λόγω γήρατος, χωρίς εν τω μεταξύ να έχει εκδοθεί απορριπτική απόφαση επί των εκκρεμών από 24.08.2023 επίμαχων αιτήσεων της για απονομή κύριας και επικουρικής σύνταξης (πρβλ. ΣτΕ 2273/2023, σκ. 7), το Δικαστήριο κρίνει ότι η προσφεύγουσα δικαιούται να λάβει από τον καθ’ ου κύρια και επικουρική σύνταξη λόγω γήρατος από 01.09.2023, δηλαδή από την πρώτη του μήνα που έπεται εκείνου εντός του οποίου υπέβαλε τις οικείες με αριθ. Πρωτ…./2023/…-24.08.2023 και …./2023/…-24.08.2023 αιτήσεις της, κατ’ άρθρα 1 παρ. 2 στοιχείο α΄ εδάφιο α΄ του ν. 4554/2018 και 8 παρ. 1 του ν. 4578/2018. Συνεπώς, η Διοικητική Επιτροπή της Τοπικής Διεύθυνσης Πιερίας του e-Ε.Φ.Κ.Α., που με την προσβαλλόμενη απόφασή της έκρινε ότι ορθά με τις ένδικες …/21.12.2023 και …/22.12.2023 αποφάσεις του Διευθυντή της ανωτέρω Τοπικής Διεύθυνσης, χορηγήθηκε στην προσφεύγουσα κύρια και επικουρική σύνταξη λόγω γήρατος από 01.01.2024 και απέρριψε την ένστασή της, εσφαλμένως εκτίμησε τα πραγματικά περιστατικά και ερμήνευσε τον νόμο και, ως εκ τούτου, η προσβαλλόμενη απόφασή της πρέπει να ακυρωθεί, κατ’ αποδοχή της κρινόμενης προσφυγής ως βάσιμης.
11. Επειδή, κατ’ ακολουθία των ανωτέρω, πρέπει η κρινόμενη προσφυγή να γίνει δεκτή, να ακυρωθεί η …/Συν…/28.05.2024 απόφαση της Διοικητικής Επιτροπής (Δ.Ε.) της Τοπικής Διεύθυνσης Πιερίας του e-Ε.Φ.Κ.Α. και να αναγνωριστεί ότι η προσφεύγουσα δικαιούται να λάβει από τον καθ’ ου κύρια και επικουρική σύνταξη λόγω γήρατος από 01.09.2023. Περαιτέρω, πρέπει να αποδοθεί στην προσφεύγουσα το καταβληθέν παράβολο (άρθρο 277 παρ. 9 εδ. α΄ του Κ.Δ.Δ.) και, εκτιμωμένων των περιστάσεων, να απαλλαγεί ο καθ’ ου από τα δικαστικά έξοδα της προσφεύγουσας (άρθρο 275 παρ. 1 εδ. ε΄ του Κ.Δ.Δ.).
ΔΙΑ ΤΑΥΤΑ
Δέχεται την προσφυγή.
Ακυρώνει την …/Συν…/28.05.2024 απόφαση της Διοικητικής Επιτροπής (Δ.Ε.) της Τοπικής Διεύθυνσης Πιερίας του e-Ε.Φ.Κ.Α..
Αποφαίνεται ότι η προσφεύγουσα δικαιούται να λάβει από τον καθ’ ου κύρια και επικουρική σύνταξη λόγω γήρατος από 01.09.2023.
Διατάσσει την απόδοση στην προσφεύγουσα του καταβληθέντος παραβόλου.
Απαλλάσσει τον καθ’ ου από τα δικαστικά έξοδα της προσφεύγουσας.
Η διάσκεψη πραγματοποιήθηκε εξ αποστάσεως με τη χρήση υπηρεσιακών ηλεκτρονικών μέσων στις 31.07.2025, με τη σύνθεση που αναγράφεται στην αρχή της παρούσας και το παρόν πρωτότυπο υπογράφεται από την αρχαιότερη δικαστή της σύνθεσης Γαρυφαλλιά Κοκκίνου, Πρωτοδίκη Δ.Δ., κατ’ άρθρο 194 παρ. 3 περ. α΄ του Κ.Δ.Δ., λόγω προαγωγής της Προέδρου του Τμήματος Σοφίας Σαββοπούλου σε Εφέτη Δ.Δ. και τοποθέτησής της στο Διοικητικό Εφετείο Λάρισας, ενώ η υπογραφή της Εισηγήτριας Κυπαρισσίας Δαλακούρα παραλείπεται, κατ’ άρθρο 194 παρ. 3 περ. β΄ του Κ.Δ.Δ., λόγω προαγωγής της σε Πρωτοδίκη Δ.Δ. και τοποθέτησής της στο Διοικητικό Πρωτοδικείο Αλεξανδρούπολης.
Η ΑΡΧΑΙΟΤΕΡΗ ΔΙΚΑΣΤΗΣ
Γαρυφαλλιά Κοκκίνου
Η απόφαση δημοσιεύθηκε στη Θεσσαλονίκη στις 21-10-2025 σε έκτακτη δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριο του Δικαστηρίου αυτού με τη σύνθεση που αναγράφεται στα οικεία πρακτικά λόγω των ως άνω υπηρεσιακών μεταβολών.
Η ΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ
Άλκηστη Σιάρκου Ευαγγελία Τανού
